Koniec spadkowego trendu? Wyniki badań czytelnictwa w Polsce w 2014 roku!

«poprzedni     następny»
2015-01-22 11:14:26
news - Koniec spadkowego trendu? Wyniki badań czytelnictwa w Polsce w 2014 roku!

Zatrzymanie spadkowego trendu w czytelnictwie - odsetek osób deklarujących czytanie wzrósł o 2,5% Systematyczny wzrost nakładów MKiDN na czytelnictwo – w 2014 r. przeznaczono na ten cel 120 mln zł, to 60% więcej niż w roku poprzednim i prawie 4 razy więcej niż w roku 2011. Milion nowych książek zakupionych dzięki dofinansowaniu MKiDN do prawie 2,5 tys. bibliotek. 90 placówek zmodernizowanych w ramach programu Biblioteka+. 4,6 tys. bibliotekarzy przeszkolonych kosztem 1 mln zł. Współpraca z Ministerstwem Edukacji Narodowej w sprawie wsparcia bibliotek szkolnych, 60 nowych Dyskusyjnych Klubów Książki, 78 dotacji na wydawanie wartościowych czasopism kulturalnych, 155 dotacji na dofinansowywanie unikalnych pozycji literatury polskiej i światowej, 131 dzieł do wykupu i upowszechnienia w internecie. To najważniejsze z dotychczasowych efektów realizacji Narodowego Programu Rozwoju Czytelnictwa 2014 – 2020.

 

 

WZROST NAKŁADÓW MKIDN NA CZYTELNICTWO

 

Na działania służące promowaniu czytelnictwa resort przeznacza coraz więcej środków.

 

W 2014 r. - 119, 6 mln zł ( Programy MKiDN, Biblioteki Narodowej, Instytutu Książki i Narodowego centrum Kultury). W roku 2013 było to 75, 6 mln zł, w 2012 – 52, 1 mln zł, a w 2011 - 30, 9 mln zł. W porównaniu z rokiem 2011 oznacza to więc prawie czterokrotny wzrost nakładów.

 

 

STAN CZYTELNICTWA W POLSCE W 2014 R. (BADANIE TNS DLA BIBLIOTEKI NARODOWEJ)

 

41,7% Polaków oświadczyło, że w mijającym roku przeczytało przynajmniej jedną książkę. To o 2,5% więcej, niż dwa lata wcześniej. Do 12,3% wzrósł odsetek czytających od 3 do 6 książek (2012 r. - 10,8%), 1-2 książki - 16,4 % (2012 r. - 15,7 %) oraz więcej niż 7 książek - 11,3 % ( 2012 r. - 11,1%).

 

Do 34,1% zmalała grupa osób, które ostatnio przestały czytać (2012 r. - 47,1%) . Powiększyło się natomiast grono osób, które kupują książki - z 29,6% do 40%.

 

Wyniki te oznaczają, że - po gwałtownym spadku, jaki odnotowano pomiędzy 2006 a 2008 r. - obecnie można mówić o zatrzymaniu negatywnego trendu.

 

Kto czyta najwięcej? Osoby między 15 a 19 rokiem życia (71%) oraz uczniowie i studenci (73%) - w obu tych grupach najliczniej występują czytelnicy regularni i intensywni. Po książki sięga aż 80% dzieci matek z wykształceniem wyższym, z czego aż 32% należy do czytelników intensywnych. Ponadto - osoby zadowolone ze swojej sytuacji materialnej (54%) oraz mieszkańcy miast powyżej 100 tys. mieszkańców (ponad 50%). Najmniej natomiast czytają osoby powyżej 60 roku życia (34%), mieszkańcy wsi (34%), rodziny o dochodzie mniejszym niż 2 tys. zł (30%) oraz emerytowani rolnicy (14%).

 

Wyniki badań oczywiście nie są imponujące. Dlatego konieczna jest dalsza promocja na rzecz stałego wzrostu czytelnictwa w Polsce. Jest to strategicznym celem ogłoszonego w ubiegłym roku przez MKiDN Narodowego Programu Rozwoju Czytelnictwa 2014-2020.

 

 

Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa w 2014 r.

 

ROZWÓJ BIBLIOTEK

Biblioteki stanowią podstawową „tkankę” kultury w regionach, a także często instytucję „pierwszego kontaktu” z kulturą. są głównym, obok zakupów własnych, źródłem lektur dla czytelników w każdym wieku.

 

W programie infrastrukturalnym Biblioteka+ do 2013 r. zbudowano lub zmodernizowano 225 bibliotek gminnych za łączną kwotę 132,3 mln zł. W 2014 r. zostało zakończonych ok. 90 kolejnych inwestycji.

 

Biblioteki otrzymały także wsparcie na zakup nowości. Dofinansowanie otrzymało 2,4 tys. placówek z całego kraju (17 więcej niż w roku 2013). Z dotacji MKiDN kupiono 1 mln nowych książek.

 

Kontynuowano instalacje systemu MAK +, przeprowadzone - w wersji demonstracyjnej - w 73, a w wersji pełnopłatnej - w 80 bibliotekach w całej Polsce. Z systemu korzysta obecnie 1577 placówek, czyli 20% bibliotek publicznych w Polsce.

 

Przeszkolono 4,6 tys. z blisko 18 tys. bibliotekarzy

 

MKiDN wspiera również działania na rzecz rozwoju bibliotek jako lokalnych centrów kultury i życia społecznego. W 2014 r. po raz pierwszy przekazano 28 dotacji na organizację partnerstw bibliotek publicznych z organizacjami pozarządowymi. Celem było m. in. zorganizowanie i prowadzenie wolontariatu, działań aktywizujących lokalną społeczność wokół biblioteki oraz zorganizowanie i przeprowadzenie wydarzenia promującego bibliotekę wśród członków lokalnej społeczności („święto biblioteki”).

 

 

WSPÓŁPRACA Z MINISTERSTWEM EDUKACJI NARODOWEJ

 

Biblioteki szkolne są głównym źródłem książek dla uczniów; stanowią integralną część procesu dydaktycznego, powinny więc być podstawowym partnerem dla bibliotek publicznych.

 

Od początku myślenia o programie przeciwdziałającym zapaści czytelniczej, której najwyższy wskaźnik został osiągnięty w 2008 r.) MKiDN czyniło starania na rzecz włączenia MEN do działań na rzecz czytelnictwa. To właśnie rola szkoły jest kluczowa w kształtowaniu postaw w zakresie czytelnictwa u dzieci i młodzieży uczącej się. Istotnym narzędziem w tym procesie jest kilkunastotysięczna sieć bibliotek szkolnych, którą dysponują placówki, a także codzienny kontakt ze słowem pisanym.

 

Ministerstwo Edukacji Narodowej będzie realizować w ramach NPRCz Priorytet III: „Zakup nowości wydawniczych oraz modernizacja infrastruktury bibliotek szkolnych i pedagogicznych”. Jego głównym celem jest upowszechnianie edukacji czytelniczej i medialnej oraz wzrost czytelnictwa uczniów. Opracowywany program ma wspierać biblioteki szkolne w zakresie zakupu nowości wydawniczych i lektur rozwijających kompetencje i zainteresowania dzieci i młodzieży. Natomiast doposażenie bibliotek pedagogicznych zwiększyć ma ich ofertę stanowiącą pomoc dla nauczycieli w planowaniu i realizowaniu zadań związanych z kształtowaniem zainteresowań czytelniczych uczniów.

 

Planowany budżet Priorytetu III na rok 2015 to 15 mln zł.

 

 

WSPARCIE DOSTĘPNOŚCI KSIĄŻKI

 

Po raz kolejny kilkadziesiąt najważniejszych czasopism kulturalnych i naukowo-kulturalnych w kraju uzyskało wsparcie dzięki programowi Promocja literatury i czytelnictwa. Priorytet – Czasopisma. 78 dotacji umożliwiło wydawanie i popularyzację pism poświęconych m.in. literaturze, teatrowi, sztuce wizualnej i kulturom mniejszości narodowych. W ramach Priorytetu – Literatura tylko w 2014 roku przekazano 155 dotacji dla wartościowych, unikalnych pozycji literatury polskiej i światowej o wysokim poziomie merytorycznym i intelektualnym.

 

Uruchomiono nowy program Udostępnianie piśmiennictwa 2014. W jego ramach zatwierdzono listę 131 dzieł, które - po wykupieniu praw - znajdą się w wolnym dostępie na stronie BN POLONA.

 

 

PROMOCJA CZYTELNICTWA

 

W ramach programu Promocja literatury i czytelnictwa udzielono 39 dotacji na wspieranie wartościowych form promowania czytelnictwa, programy promujące powszechne praktyki czytelnicze oraz na przedsięwzięcia promujące najbardziej znaczące zjawiska literatury współczesnej. Wśród dofinansowanych działań są najważniejsze i najpopularniejsze polskie festiwale literackie, zyskujące międzynarodowy zasięg, gromadzące w ostatnich latach liczną publiczność. Dotacje otrzymały też wnioski podmiotów aktywnie propagujących czytelnictwo na mniejszą skalę, dobrze służące rozwojowi czytelnictwa w wymiarze lokalnym.

 

Odbiorcy doceniają działania promujące czytelnictwo, czego dowodem jest Program Dyskusyjnych Klubów Książki, który zanotował kolejny wzrost. W pierwszym półroczu liczba DKK wzrosła z 1187 do 1248. (tj. o 61 w stosunku do końca 2013 roku). Działają 393 kluby dla dzieci i młodzieży, 853 dla dorosłych. W pierwszym półroczu 2014 roku kluby spotkały się 5518 razy, skupiają obecnie około 12 114 stałych członków. Do końca czerwca odbyło się 413 spotkań autorskich, w których wzięło udział 310 autorów.

 

Wsparciem dla działań na rzecz czytelnictwa był także program Ojczysty - dodaj do ulubionych. Przyznano 29 dotacji na działania wspierające promocję języka polskiego i rozwój kultury języka. Ponadto Narodowe Centrum Kultury po raz trzeci, wraz z Kancelarią Prezydenta, było organizatorem Narodowego Czytania, podczas którego w 1500 miejscach w całym kraju czytano „Trylogię” Henryka Sienkiewicza.

 

NAJWAŻNIEJSZE DZIAŁANIA PLANOWANE W ROKU 2015 R.

 

„Nowe polskie książki - debiuty”

Program jest odpowiedzią na zmniejszająca się liczbę polskich debiutów literackich. Wynika to przede wszystkim z łączącego z takim wydaniem ryzyka finansowego, ponoszonego najczęściej przez małych i średnich wydawców. Będzie im udzielane wsparcie w formule małych grantów.

 

Planowany budżet na 2015 – 300 tys. zł

 

Projekt MAK+ - 1, 5 mln zł

 

„Korpus Publikacji Polskich” - 3 mln zł

 

Promocja bibliotek i czytelnictwa w mediach - 3 mln zł

 

Kraszewski – komputery dla bibliotek - 2, 5 mln zł

 

Dyskusyjne Kluby Książki - 1, 8 mln zł

 

Udostępnianie piśmiennictwa - 1 mln zł

 

System ACADEMICA - 1 mln zł

 

Program szkoleń dla bibliotekarzy - 1 mln zł

 

Program „Księgarnie są bardzo ważne” - 500 tys. zł

 

„Nowe polskie książki – rezydencje dla pisarzy”

Począwszy od 2016 r. pisarze, podobnie jak tłumacze, będą się zatrzymywać w budowanym przez Instytut Książki obiekcie konferencyjno-rezydencyjnym. Po jego powstaniu IK zgłosi się do programu rezydencji takich europejskich sieci jak HALMA czy Literatura network. Udział w nich jest korzystny również ze względów finansowych, bowiem stowarzyszone europejskie domy pracy twórczej aplikują np. wspólnie o środki do UE.

 

źródło: Biblioteka Narodowa

Opinia
Treści
Emilly26 Linia koment Cieszę się,że czytelnictwo wzrasta. Ceny książek nie są jeszcze przeciętne. Jeśli książka jest w promocji ton ajczęściej sięgamy do niej. Ja ostatnio kupiłam ksiązki w dobrej cenie,ale wiadomo,że kusi więcej kupić.
2015-01-24 12:08:27
pokooj36 Linia koment oby więcej czytelniczych wyzwań i akcji, w których książki są dostępne w przystępnych cenach, a ilość przeczytanych książek wzrośnie :)
2015-01-22 18:38:36
czarniutka21 Linia koment bardzo mnie cieszą te wyniki ;)
2015-01-22 14:24:10
nureczka Linia koment W końcu jakaś dobra wiadomość dzisiaj.
2015-01-22 12:30:15
violabu Linia koment To my, uczestnicy wyswań podnosimy średnią :-)
2015-01-22 11:37:07
agatrzes Linia koment Oby tendencja wzrostowa utrzymała się :)
2015-01-22 11:24:24
azetka79 Linia koment no proszę, da się:)
2015-01-22 11:18:27
POLUB NAS!
WYDAWCY POLECAJĄ
Zwyczajna łaska
Książka Racheli
Sekret Wesaliusza
 
STRONA GŁÓWNA

MOJE GRANICE
Dodaj/Opublikuj
Wirtualna biblioteczka
Ustawienia
Więcej opcji
KSIĄŻKI
recenzje
premiery, nowości
zapowiedzi wydawnicze
audiobooki
patronaty
rankingi
autorzy
rekomendacje
wyzwania czytelnicze
WIERSZE

OPOWIADANIA

KONKURSY

SPOŁECZNOŚĆ
forum
blogi
zdjęcia
filmy
kalendarz
książki za aktywność
PUBLICYSTYKA
wywiady
eseje
sylwetki twórców
recenzje filmów