Recenzja czytelnika granice.pl

Kup Teraz

Żar

Marai Sandor

Ocena ( 7 osób )
4.3
Wydawnictwo: Czytelnik
Data wydania: 2006
Kategoria: Literatura piękna
ISBN: 83-07-03069-2
Liczba stron: 144
Dodał/a książkę:
Dodał/a recenzję: Izabela Mikrut

„Żar” to powieść z 1942 roku. Ale Sandor Marai nie poświęcił zbyt wiele miejsca wojnie czy historii (przynajmniej tej, która trafia do podręczników, ogólnoludzkiej). Doświadczenia wojenne czy rewolucyjne to zaledwie kilka akapitów powieści, wznowionej teraz przez wydawnictwo Czytelnik. Sandor Marai tworzył powieści afabularne. I do takich właśnie zalicza się „Żar”. Przedstawiona historia jest prosta, rzec by można nawet, że banalna. Do siedemdziesięciopięcioletniego generała przybywa – zaproszony na uroczystą kolację – jego dawny przyjaciel, Konrad. Z rozmowy obu dżentelmenów wynika, że wieloletnią, prawdziwą, męską przyjaźń zburzyło w przeszłości inne, równie silne uczucie. Czy była to miłość Konrada do żony generała? Czy może nienawiść lub zazdrość, zrodzona z różnicy w stopniu zamożności? Tajemnicę przeszłości zna już tylko Konrad. I tylko on może odpowiedzieć na pytania, jakie stawiał sobie w dorosłym życiu generał. 41 lat i 43 dni – tyle czasu minęło, odkąd Konrad opuścił bez słowa pożegnania przyjaciół i rodzinne strony. Teraz wrócił, niczym przestępca na miejsce popełnionego, nie-popełnionego czynu. Co tak naprawdę stało się na polowaniu, 41 lat temu? Sandor Marai doskonale stopniuje napięcie, wprowadza do opowieści coraz to nowe elementy, zaskakuje i zadziwia. Buduje historię dramatu jednostki, jednocześnie tworząc uniwersalny obraz psychiki człowieka. Konstruuje opowieść o ludzkich namiętnościach. „Przyjaźń (…) jest to taki ludzki związek, od którego nie ma nic szlachetniejszego pomiędzy żywymi istotami”. Jeśli przyjaźni da się nauczyć, to najlepszym jej wykładowcą byłby Sandor Marai w swojej powieści. Przytaczane przez niego style zachowania, sytuacje i przykłady postępowania stanowią świetną lekcję przyjaźni. Lekcję, udzielaną jakby mimochodem, na marginesie rozważań na temat kondycji ludzkiej. Drugą, nadzwyczaj ważną częścią egzystencji jest pamięć. Autor „Żaru” twierdzi: „tego, co ważne, nigdy nie zapomnisz”. Jaka jednak jest rola pamięci w kształtowaniu celu życia? Czy wspomnienia ulegają wyostrzeniu czy raczej zatarciu u kresu istnienia? Bohaterowie „Żaru” żyją przeszłością. Wiedzą, że nadszedł czas wyjaśnień, czas, który był dla nich celem egzystowania. Nie dowiemy się, czy wyobraźnia i czas wpłynęły destrukcyjnie (lub – do przesady kreacyjnie) na minione zdarzenia. Nie poznamy obiektywnej prawdy. Rzeczywistość, przefiltrowana przez pamięć, nie jest już tą samą rzeczywistością. Wprawdzie Sandor Marai uznaje, że „pamięć, na starość, powiększa, i ukazuje w jasnych barwach każdy szczegół”, ale spotkanie po latach może zweryfikować tę opinię. Pryzmat pamięci rozszczepia rzeczywistość i tworzy tajemniczą tęczę zjawisk i ich wyjaśnień. Zmienia i modyfikuje fakty. Wreszcie prawda – czy da się do niej dość, opierając się na wspomnieniach? Czy fale namiętności (przyjaźni, miłości, nienawiści) nie zniekształcą rzeczywistych wydarzeń? Jak odkryć prawdę sprzed czterdziestu jeden lat? Dwaj dawni przyjaciele spotykają się przecież po to, by wyjaśnić sobie przeszłość. Wyjaśnić – a zatem przedstawić prawdę. Efekty rozmowy nie przyniosą jednak ostatecznego rozstrzygnięcia. Dzięki temu cała powieść staje się wielopłaszczyznową refleksją, wielopoziomowym zastanowieniem nad ludzkim losem. Sandor Marai obok świetnych analiz psychologicznych daje też zachwycające opisy i spostrzeżenia. „Żar” czyta się przez to z ciekawością i zafascynowaniem. Ta książka porusza, dociera do głębi jestestwa, zachwyca.

szara_linia
Opinie
Ocena 1 2 3 4 5 6
Komentarz
Velstruna plusminus Linia koment
Przeczytane:2015-10-09, Ocena: 6, Na półkach: Przeczytałem,Mam,
Wspaniała!
Ivy plusminus Linia koment
Przeczytane:2014-06-07, Ocena: 3, Na półkach: Przeczytałem,2014,Przeczytałam,
Henryk i Konrad zaprzyjaźnili się ,kiedy obaj mieli po około dziesięć lat.Mimo że bardzo się różnili ,głównie statusem materialnym,ich przyjaźń przetrwała aż do wieku dorosłego.Książka zaczyna się kiedy obaj panowie mają po siedemdziesiątce i spotykają się po 41 latach i 43 dniach ,nie widzenia się i nie kontaktowania ze sobą.Co doprowadziło do tak nagłego zerwania kontaktów przed laty ,dowiadujemy się powoli z rozważań Henryka ,a potem z rozmowy z Konradem ,kiedy ten się w końcu pojawił.Cóż,ja w tym '' Żarze '' nie poczułam żaru ,historia banalna i mimo tego że uwielbiam psychologicznie pokręcone postacie,te tutaj były zwyczajnie nudne.Nie podobały mi się też poglądy autora ,o których wspomina w swych rozważaniach ,na przykład taki ,że prawdziwa przyjaźń zdarza się tylko mężczyznom (swoją drogą ,to co się między nimi stało srodze przeczy temu poglądowi),że człowiek musi zabijać ,bo taka jego natura .Odpowiedzialność ,to też cecha przypisywana przez autora TYLKO mężczyznom.Mam w planie przeczytania innych pozycji tego autora ,ponieważ zostałam do tego zachęcona przez znajomą ,więc być może ,że zaczęłam od niewłaściwej książki ,może inne będą lepsze ? Zobaczymy ,ja tak łatwo się nie poddaję .Ale ta konkretnie pozycja zwyczajnie mi się nie podobała.Ale jest nie długa ,więc można przeczytać w celu chociażby zweryfikowania mojej opinii.Wszak opinie to rzecz czysto subiektywna.
gendun Linia koment
Na półkach: Chcę przeczytać,
danutka Linia koment
Przeczytane:2014-07-17, Ocena: 3, Na półkach: Przeczytałem,z_52 książki - 2014,
Linia koment
Przeczytane:, Ocena: 6, Na półkach: Mam,
sstarzyk Linia koment
Przeczytane:2014-01-26, Ocena: 6, Na półkach: Przeczytałem,Mam,
Habina Linia koment
Ocena: 2, Na półkach: Przeczytałem,
majkanew Linia koment
Przeczytane:2013-07-04, Ocena: 4, Na półkach: Przeczytałem,
break
Okładka - Żar Czerwone tarcze
Jarosław Iwaszkiewicz
Okładka - Żar Utwory dramatyczne
Adam Mickiewicz
Okładka - Żar Baronowa Blixen
Dominique de Saint Pern
Okładka - Żar Dorycki krużganek
Leopold Buczkowski
Okładka - Żar Tajemnica Szóstego Kontynentu
Czesław Centkiewicz, Alina Centkiewicz
POLUB NAS!
WYDAWCY POLECAJĄ
Zwyczajna łaska
Książka Racheli
Sekret Wesaliusza
 
STRONA GŁÓWNA

MOJE GRANICE
Dodaj/Opublikuj
Wirtualna biblioteczka
Ustawienia
Więcej opcji
KSIĄŻKI
recenzje
premiery, nowości
zapowiedzi wydawnicze
audiobooki
patronaty
rankingi
autorzy
rekomendacje
wyzwania czytelnicze
WIERSZE

OPOWIADANIA

KONKURSY

SPOŁECZNOŚĆ
forum
blogi
zdjęcia
filmy
kalendarz
książki za aktywność
PUBLICYSTYKA
wywiady
eseje
sylwetki twórców
recenzje filmów