Poezja życia codziennego: Białoszewski z dala od rupieci.

Mateusz Węgrzyn
« powrót

„Jego poezja, uważana przez nieprzyzwyczajonych czytelników za dziwactwo, da się wytłumaczyć na tle szeroko podjętych eksperymentów i poszukiwań językowych” - Pisze Stanisław Burkot. „Warto jednak pamiętać, że zabawa ze słowem, jaką uprawia Białoszewski, kryje w sobie ciekawe treści światopoglądowe, rejestruje sporo trudnych do nazwania przeżyć psychicznych. Doskonali, więc poeta język nie tylko przez wprowadzanie nowych słów, lecz także przez demaskowanie, parafrazowanie, a niekiedy parodiowanie jego ułomności.”

W debiucie poetyckim Mirona Białoszewskiego występuje kilka najbardziej zasadniczych uzdolnień poetyckich, zakorzenionych w polskiej kulturze, jak pisze Wyka: „w polskiej glebie kulturalnej, glebie przedmieść, miasteczek, zapadłych kątów, ginących formuł obyczajowych”. Wyobraźnia poetycka Białoszewskiego jest wyobraźnią malarską, w sensie najbardziej nieoczekiwanych połączeń, skojarzeń wizualnych, które służą sugestii określonych wniosków intelektualno-filozoficznych oraz, obyczajowo-cywilizacyjnych.
W „obrotach rzeczy” występuje oprócz słuszności kształtów, kolorów i linii, trudniejsza do osiągnięcia w słowie, słuszność brył w ruchu. Obrazuje to doskonale wiersz

Do N***,
nagle
wycinasz się
z pomieszanych form ulicy
wypukłością nóg
twarzy

zbliżasz się - pół
mijam cię - pół

jakże mi szkoda
tej zawsze jednej strony nie widzianej!
odchodzisz - pół
ruch innych
kroi cię
w coraz drobniejsze
kawałki

niec mi z ciebie nie zostało
nagle

Ten utwór to pochód brył w ruchu. Jak opisuje to Wyka, futuryści malując psa w ruchu malowali mu kilkanaście nóg, wiedzieli, że cztery nawet najwierniej odwzorowane pokazują tylko jeden moment a nie pełną dynamikę ruchu. Poeta, doskonale odwzorowuje, pokazuje to co naprawdę widzimy z brył i ich ruchów, notuje to co wprawne oko może dostrzec, pod warunkiem, że nie jest mu obca ta problematyka. Jak komentuje Kazimierz Nycz w utworze tym realizuje się charakterystyczny dla Białoszewskiego sposób przedstawiania i główna zasada organizacji semantycznej, autor wprowadził tutaj epifanijną strategię w celu dokonania pewnego odkrycia. Z jednej strony występują hymniczno – modlitewne parafrazy i stylizacjie, a z drugiej proklamacje autotematyczne tj [ dziwię się, i komentuję wciąż]. Odkrywa sposób uświęcenia pospolitości, tym co podlega sakralizacji jest „ciało niebieskie” – jedno z tych które mamy pod ręką.
Wyobraźni poetyckiej Białoszewskiego nie można zamknąć w ramach sztuki ornamentu i zdobnictwa. Poeta tworzy lirykę refleksyjno filozoficzną. „Po stopniach dowodu, bez użycia obrazu zmierza do uogólnienia i aluzji”. Dobrym przykładem jest utwór: Autoportret odczuwany.

Autoportret odczuwany"
Patrzą na mnie,
więc pewnie mam twarz.

Ze wszystkich znajomych twarzy
najmniej pamiętam własną.

Nieraz mi ręce
żyją zupełnie osobno.
Może ich wtedy nie doliczać do siebie?
- - -
Gdzie są moje granice?
- - -
Porośnięty przecież jestem
ruchem albo półżyciem.

Zawsze jednak
pełza we mnie
pełne czy też niepełne,
ale istnienie.

Noszę sobą
jakieś swoje własne

- [1] [2] [3] [4] [5] -


Zobacz też:

Publicystyka - Tim Burton wobec słowiańskiej ludowości czyli upiorność życia wskrzeszona Tim Burton wobec słowiańskiej ludowości czyli upiorność życia wskrzeszona Tim Burton zajmuje odosobnione miejsce we współczesnym kinie nie tyle amerykańskim, ile światowym w ogóle. więcej...
Opinie
Musisz być zalogowany by móc komentować.
angela2007-01-26 21:50:07
avatar
Pozdrawiam serdecznie:)
odpowiedz
sidhe2007-01-26 21:50:07
avatar
...:)
odpowiedz
bin2007-01-26 21:50:07
avatar
pytanie do autora... a jak zinterpretujesz tytuł tomiku ,,Rachunek zachciankowy"? Pytam ponieważ wyjaśniłeś tytuły innych tomików, a owy został pominięty.
odpowiedz
POLUB NAS!
WYDAWCY POLECAJĄ
Zwyczajna łaska
Książka Racheli
Sekret Wesaliusza
REKLAMA
linia_1_reklama linia_2_reklama linia_3_reklama
 
STRONA GŁÓWNA

MOJE GRANICE
Dodaj/Opublikuj
Wirtualna biblioteczka
Ustawienia
Więcej opcji
KSIĄŻKI
recenzje
premiery, nowości
zapowiedzi wydawnicze
audiobooki
patronaty
rankingi
autorzy
rekomendacje
wyzwania czytelnicze
WIERSZE

OPOWIADANIA

KONKURSY

SPOŁECZNOŚĆ
forum
blogi
zdjęcia
filmy
kalendarz
książki za aktywność
PUBLICYSTYKA
wywiady
eseje
sylwetki twórców
recenzje filmów