Zdjęcie - Jan Kochanowski

Jan Kochanowski


Jan Kochanowski to polski poeta, dramaturg, a także tłumacz. Najwybitniejszy twórca polskiego Renesansu, znany i ceniony w całej Europie. 

Jan Kochanowski - biografia, życie i twórczość

Jan Kochanowski herbu Korwin urodził się w około 1530 roku w Sycynie, zmarł 22 sierpnia1584 roku w Lublinie. Był synem Piotra Kochanowskiego i Anny Białaczowskiej. Ojciec jego był komornikiem granicznym i sędzią ziemskim sandomierskim. Poeta miał cztery siostry i sześciu braci.

Jan Kochanowski – edukacja 

Podobno Kochanowski rozpoczął naukę w 1538 roku. Pierwsze potwierdzone wzmianki o jego edukacji pochodzą jednak z 1544 roku. Uczył się w Akademii Krakowskiej na wydział sztuk wyzwolonych. Nie wiadomo jednak nic o przebiegu tych studiów. 

Dalszą edukację kontynuował w Królewcu i Padwie, w obu miejscach przebywał z krótkimi przerwami. Możliwe, że w Królewcu spędzał wiele czasu na dworze pruskiego księcia i senatora polskiego Albrechta. W Padwie studiował pod przewodnictwem wielu wybitnych humanistów. Włochy były wtedy kolebką myśli renesansowej, możliwe więc, że tam zgłębił idee obecnej epoki. W 1558 roku zakończył pobyt w Padwie i wracając do kraju odbył jeszcze podróż przez Francję i Niemcy.

Jan Kochanowski – dalsze życie i kariera dworska

W 1559 roku Kochanowski wrócił do Polski. Nawiązał dobre stosunki z kilkoma arystokratycznymi rodzinami i prawdopodobnie służył jako dworzanin. W połowie 1563 roku, dzięki pomocy podkanclerza Piotra Myszkowskiego otrzymał posadę jako sekretarz na dworze królewskim Zygmunta Augusta. W 1564 roku przyjął probostwo w katedrze poznańskiej. Po śmierci króla poparł Henryka Walezego. Jednak gdy ten uciekł to wycofał się na dobre z dworskiego życia i zrezygnował z probostwa. Potem tylko sporadycznie udzielał się w życiu publicznym. Wiadomo, że popierał poglądy i koncepcje polityczne Stefana Batorego. 

Jan Kochanowski – życie w Czarnolesie

Po, jak sam uważał, niezbyt udanej karierze dworskiej osiadł w rodzinnym Czarnolesie. W 1575 roku wziął za żonę Dorotę Podlodowską. Małżeństwo doczekało się sześciu córek, z czego trzy zmarły w dzieciństwie, i jednego syna, urodzonego już po śmierci poety. 

Chociaż życie w Czarnolesie było naznaczone rodzinnymi tragediami, takimi jak śmierć dzieci, czy brata Kochanowskiego to jednak był to okres spokojny i harmonijny. Ma to swoje odbicie w dojrzalszej twórczości poety.

Zmarł nagle, w wieku 54 lat w Lublinie. Udał się tam w celu rozwiązania niejasnej sytuacji szwagra i zasięgnięcia pomocy Stefana Batorego. Został tam też pochowany, a rok później przewieziony do kościoła w Zwoleniu.

Jan Kochanowski – twórczość 

Kochanowski zdobył sławę po napisaniu dwóch poematów: Zgoda i Satyr. Przez całe życie tworzył fraszki, pieśni i treny. Jego najsłynniejszym dramatem jest Odprawa posłów greckich. W swoich dziełach podejmował się różnych tematów od zdrowia, przez wiarę, miłość, przemijanie aż do sławy. Można uznać, że nic co ludzkie nie było mu obce. Jako wybitny humanista zręcznie mieszał żart z powagą i refleksją. We fraszkach widać wpływ filozofii stoików i epikurejczyków.
Po śmierci ukochanej córki Urszulki napisał też cykl dziewiętnastu trenów. Utwory początkowe mają charakter lamentacyjny, im jednak dalej, tym więcej w nich refleksji. Autor podważa tam zasadność filozofii stoickiej, waha się czy jest to odpowiednia droga. Koniec cyklu przynosi ukojenie i spokój duchowy. 
Dzisiaj bardzo często wracamy do wybranych cytatów Kochanowskiego, bo nawet pomimo tak wielu lat różnicy dotykają nas te same problemy i refleksje na temat życia. 


Źródło: Źródło fotografii: Domena publiczna / Wikimedia Commons

Jan Kochanowski - twórczość

Okładka - Ortografia polska
Ortografia polska

Niniejsze wydanie jest pierwszą w pełni krytyczną edycją Ortografii polskiej Kochanowskiego....czytaj dalej

Okładka - Fraszka z każdej strony. (Nie)przejrzystość. Wiersze
Fraszka z każdej strony. (Nie)przejrzystość. Wiersze

Ciągłe obmyślanie świata, nieustanne odkrywanie znaczeń słowa. Wytrzymująca próby czasu twórczość literacka zdaje się nie wymagać niczego więcej. Wielu poetów pragnie wynaleźć język, lecz tylko niewielu to...czytaj dalej

Okładka - Fraszki, pieśni, treny. Wydanie z opracowaniem
Fraszki, pieśni, treny. Wydanie z opracowaniem

Notatki na marginesie. Cytaty, które warto znać. Streszczenie....czytaj dalej

Okładka - Dzieła wybrane
Dzieła wybrane

Wydanie z opracowaniem fraszek, pieśni, trenów, Odprawy posłów greckich Jana Kochanowskiego.W książce znajdziemy między innymi: ciekawie napisaną biografię pisarza, kalendarium jego życia i twórczości, precyzyjnie...czytaj dalej

Okładka - Wybór utworów
Wybór utworów

Przekrojowa prezentacja pieśni, trenów, fraszek, elegii obok Psałterza Dawidów i Odprawy posłów greckich. Kochanowski w "pigułce"....czytaj dalej

Okładka - Dzbanie mój pisany
Dzbanie mój pisany

Antologia poezji Jana Kochanowskiego. Zawiera fraszki, pieśni, fenomena i treny....czytaj dalej

Okładka - Treny
Treny

Wyjątkowy w polskiej literaturze cykl utworów napisanych po śmierci zmarłej córki poety ? Orszuli....czytaj dalej

Okładka - Odprawa posłów greckich
Odprawa posłów greckich

Lektura szkolna. Alegoryczna wizja sytuacji Polski renesansowej. Głównym tematem jest tu porwanie Heleny a co za tym idzie, grożba wojny z jej rodakami. Przybycie tytułowych posłów zmusza do wyboru między interesem...czytaj dalej

Jan Kochanowski - wiadomości

Cytaty Autora

Że rozum wart jest więcej niźli złota skrzynie,


Więcej

A kiedy cię pocałuję,


Więcej
Wszystkie cytaty tego autora Dodaj cytat tego autora
Reklamy