Jedna z najgłośniejszych spraw kryminalnych lat 90.
To znacznie więcej niż reportaż true crime.
Warszawa, grudzień 1997 roku. Mroźny wieczór. W czasie gdy większość Warszawiaków przygotowuje się do nadchodzących świąt Bożego Narodzenia, w jednym z ekskluzywnych butików przy Nowym Świecie padają strzały. Na miejscu ginie młody mężczyzna, Daniel, a jego żona Anna, ówczesna kierowniczka sklepu, cudem unika śmierci. Jako jedyny świadek zdarzenia wskazuje śledczym, kto do niej strzelał i kto zabił jej męża. Anna nie ma wątpliwości - zabójczynią jest była pracownica sklepu. Kobieta wskazana przez ocalałą nie przyznaje się do winy, ma też alibi, które na pierwszy rzut oka wygląda solidnie.
Po niemal ośmiu latach śledztwa i procesów oskarżona zostaje skazana na 25 lat pozbawienia wolności. W 2021 roku dochodzi do jej warunkowego zwolnienia. Sprawa znów staje się medialna. Pojawiają się nowe znaki zapytania i nowe teorie.
Reportaż napisany z perspektywy Anny - kobiety, która cudem przeżyła własną egzekucję i która po raz pierwszy odważyła się zawalczyć o prawdę. Rozprawia się on z mitami, które - mimo że nigdy nie doczekały się potwierdzenia - wciąż są powielane w przestrzeni publicznej.
To historia o wtórnej wiktymizacji ofiar, dezinformacji i poszukiwaniu prawdy.
Wnikliwa i rzetelna próba odtworzenia dramatu, który wstrząsnął opinią publiczną w kraju. Olga i Łukasz oddają głos nie sprawcom, a ofiarom, bazując na tysiącach stron akt sądowych i dziesiątkach godzin wywiadów. Czy po niemal 30 latach możemy dowiedzieć się czegoś nowego o strzelaninie w butiku Ultimo? Ta książka jest najlepszym dowodem na to, że tak.
Magdalena Majcher
Wydawnictwo: Muza
Data wydania: 2026-03-25
Kategoria: Biografie, wspomnienia, listy
ISBN:
Liczba stron: 352
Tym razem będzie inaczej, nietypowo, ale też i książka jest... wymagająca, że tak.powiem, szczególnego podejścia...
O zbrodni w warszawskim butiku Ultimo, mimo że naonczas to była bardzo głośna i medialna sprawa, ja nie miałam żadnej świadomej zajawki, aczkolwiek pewne jej elementy musiały tkwić gdzieś w mojej podświadomości, bo w trakcie lektury miałam uczucie, że "gdzieś już to było"... Dopiero reportaż true crime Olgi i Łukasza Herringów w pełni zwrócił moją uwagę na tę sprawę.
Publikacja Herringów to w moim odczuciu bardzo drobiazgowa rekonstrukcja zdarzeń, okoliczności, czynności śledczych i prawno-procesowych, spisana na podstawie 17 tomów akt sprawy i rozmów z osobami w nią zaangażowanymi, w tym ofiary i sprawcy.
I na tym poprzestanę, jeśli chodzi o mój osobisty komentarz. Nie mogę i nie chcę komentować cudzych ogromnych dramatów, ani nie potrafię odpowiednio odnieść się do tak skomplikowanej moralnie i procesowo sprawy, która wciąż budzi wiele kontrowersji i tak naprawdę, choć samo zdarzenie miało miejsce w grudniu 1997 r., ciągnie się do dziś. Na kanwie reportażu Herringów oczywiście zajrzałam do sieci, co tylko utwierdziło mnie, że nie mam prawa, by się wypowiadać. Uleganie jakiejkolwiek narracji w tej sprawie, to dla mnie, osoby kompletnie postronnej, jest jak wchodzenie w cudze buty i to w dodatku z brudnymi nogami.
Doceniam jednak ogrom pracy i emocji Herringów i ich ekipy, jakie włożyli w przygotowanie tej publikacji i zachęcam do jej przeczytania.
Przeczytane:2026-03-31, Ocena: 6, Przeczytałam,
Czy kiedykolwiek przyszło Ci do głowy, że historia, którą uznajesz za zamkniętą i wyjaśnioną, może być tylko jedną z wielu wersji prawdy? Że tak naprawdę opiera się na kłamstwie, które zostało powtórzone tyle razy, że uznano je za prawdę?
,,Tajemnica zbrodni w butiku Ultimo" to książka, która bardzo szybko odbiera czytelnikowi komfort pewności. Wchodząc w tę historię, miałam poczucie, że wiem już o niej sporo. W końcu to jedna z tych spraw, które przewijała się w mediach, rozmowach, wśród różnych wypisów true crime. A jednak z każdą kolejną stroną coraz wyraźniej widziałam, jak bardzo powierzchowne było to ,,wiedzenie".
Grudzień 1997 roku. Warszawa przygotowuje się do świąt, a w jednym z eleganckich butików przy Nowym Świecie rozgrywa się dramat, który na zawsze zapisze się w historii polskiego kryminalnego pejzażu. Strzały. Śmierć. I kobieta, która przeżywa coś, czego nie da się zamknąć w jednym słowie: traumę, stratę, walkę o własną prawdę.
To właśnie perspektywa Anny - kobiety, która przeżyła własną egzekucję - staje się osią tej opowieści. I muszę przyznać, że nie jest to łatwe doświadczenie czytelnicze. Bo tutaj nie chodzi tylko o to, co wydarzyło się tamtego wieczoru. Chodzi o wszystko, co wydarzyło się później. O lata podważania, analizowania, oceniania. O rzeczywistość, w której ofiara musi nieustannie udowadniać, że jest ofiarą i o te wszystkie emocje, które towarzyszyły Annie przez lata procesów.
Najmocniej uderzyło mnie to, jak autorzy pokazują mechanizm wtórnej wiktymizacji. Jak łatwo jest nam - jako społeczeństwu - przesunąć ciężar zbrodni z faktów na narrację. Jak szybko zaczynamy wątpić, snuć alternatywne scenariusze, szukać ,,luk", które często są tylko projekcją naszych własnych przekonań. I tu pojawia się coś, co w tej książce jest absolutnie kluczowe: rzetelność. Czuć, że autorzy wykonali ogrom pracy - tysiące stron akt, godziny rozmów, skrupulatne odtwarzanie wydarzeń. To nie jest sensacyjna opowieść napisana pod tezę. To próba uporządkowania chaosu. Oddzielenia faktów od mitów. I - co najważniejsze - oddania głosu komuś, kto przez lata był zagłuszany.
Jednocześnie nie jest to książka ,,łatwa" emocjonalnie. Momentami czułam złość, aby za chwilę poczuć bezradność, a jeszcze później niepokój, który został ze mną na dłużej. Bo ta historia nie daje prostych odpowiedzi. Nawet jeśli wiele rzeczy zostaje tu doprecyzowanych i wyjaśnionych, to wciąż pozostawia przestrzeń na pytania. I może właśnie to jest w niej najbardziej poruszające.
Bo ,,Tajemnica zbrodni w butiku Ultimo" to nie tylko reportaż o jednej sprawie. To opowieść o tym, jak powstają społeczne narracje. Jak media potrafią je kształtować. Jak łatwo jest coś uprościć, spłaszczyć, dopasować do oczekiwań odbiorców i jak trudno później to odkręcić.
I może właśnie dlatego ta historia tak bardzo nie daje o sobie zapomnieć.
Ocena: 9/10