Nieposkromiona mi³o¶æ do mas³a, gastronomiczny challenge miêdzy seryjn± morderczyni± a m³od± reporterk± i... kilka kilogramów wiêcej. Kulinarna emancypacja w japoñskiej wersji Milczenia owiec.
,,S± jednak dwie rzeczy, których nie tolerujê: to feminizm i margaryna".
Manako Kajii, wy¶mienita kucharka i autorka popularnego bloga o luksusowej kuchni, przebywa w areszcie ¶ledczym w Tokio. Zosta³a skar¿ona o zabójstwo trzech samotnych biznesmenów. Mia³a ich uwie¶æ swoim kulinarnym wyrafinowaniem.
Sprawa ¿ywo interesuje opiniê publiczn±, ale osadzona uparcie odmawia kontaktu z mediami i nie przyjmuje ¿adnych wizyt. Jednak gdy m³oda dziennikarka Rika Machida zwraca siê do niej z pro¶b± o przepis na gulasz wo³owy, postanawia zrobiæ wyj±tek.
Rika, jedyna kobieta w redakcji ,,Tygodnika Shumei", ka¿dego wieczoru pracuje do pó¼na, a jej kolacje to najczê¶ciej podgrzewany ramen w kubku. Tymczasem spotkania z Manako, której obieca³a rozmowy wy³±cznie o jedzeniu i gotowaniu, bardziej ni¿ reporterskie ¶ledztwo zaczynaj± przypominaæ profesjonalny kurs kulinarny. Rika siê zmienia. Z ka¿dym nowym posi³kiem co¶ budzi siê w jej ciele, a czysto zawodowe zainteresowanie przeradza siê w dziwn± fascynacjê.
Zainspirowana prawdziw± histori± ,,Zabójczyni Konkatsu" powie¶æ Asako Yuzuki sta³a siê literack± sensacj± w Japonii i za granic±. Mas³o to ¿ywa, niepokoj±ca eksploracja mizoginii, obsesji i transgresyjnych przyjemno¶ci jedzenia w kraju, w którym kobiety musz± zawsze zadowalaæ mê¿czyzn, a nigdy siebie.
,,Przyssa³em siê do tej powie¶ci".
Nigel Slater
,,T³usty przysmak z gwiazdk± Michelina".
,,The Times"
,,Po prostu genialne!"
INEWS
Wydawnictwo: Wydawnictwo Literackie
Data wydania: 2024-11-27
Kategoria: Krymina³, sensacja, thriller
ISBN:
Liczba stron: 340
Tytu³ orygina³u: Butter
"Mas³o" Asako Yuzuki
Jako ogromna mi³o¶niczka japoñskiej kultury i pysznego jedzonka nie mog³am przej¶æ obojêtnie obok tego tytu³u. No po prostu nie mog³am! Jeszcze przed lektur± dowiedzia³am siê, ¿e ksi±¿ka oparta jest na prawdziwej historii zabójczyni Konkatsu, która zapisa³a siê do ekskluzywnej szko³y gotowania, gdzie uczy³o siê wielu aspiruj±cych szefów i szefowych kuchni. Zrobi³a to wy³±cznie po to, ¿eby poznawaæ mê¿czyzn-smakoszy, których uwodzi³a i zabija³a. Ta ksi±¿ka ca³kowicie mnie zaintrygowa³a, nie tylko ze wzglêdu na nawi±zania do g³o¶nej w Japonii sprawy true crime, ale te¿ ze wzglêdu na przyci±gaj±c± wzrok ok³adkê i tytu³. Zaciekawi³o mnie po prostu jaki ma zwi±zek tytu³owe mas³o z morderstwem.
I powiem wam tak: dla mnie ta ksi±¿ka to by³o ogromne literackie zaskoczenie i doprawdy wyborne! Ale po kolei..
Zacznijmy od tego ¿e dzie³o Asako Yuzuki to znakomite po³±czenie kilku gatunków literackich. Mamy tu mieszankê elementów krymina³u, thrillera, obyczajówki, powie¶ci psychologicznej i ksi±¿ki kucharskiej.
Je¶li liczycie na naprawdê mocne i krwawe wra¿enia to tutaj tego jednak nie znajdziecie, bowiem sprawa kryminalna jest tylko ciekawym t³em dla innych w±tków i wydarzeñ. Autorka w swojej powie¶ci sprawnie ukazuje problemy dotycz±ce relacji miêdzyludzkich, pozycji i roli kobiet w japoñskim spo³eczeñstwie. Mas³o to jest przede wszystkim ksi±¿ka o przyja¼ni, która czêsto bywa zagmatwana i trudna.
Nie mo¿na tu te¿ wspomnieæ o jedzeniu, które w tej ksi±¿ce odgrywa znacz±c± rolê. Opisy przygotowywanych przez bohaterów potraw (a jest tego naprawdê du¿o) s± wyj±tkowo szczegó³owe, barwne, rozbudzaj± wyobra¼nie i pobudzaj± apetyt. Ostrzegam! Trudno czyta siê tê powie¶æ na pusty ¿o³±dek. Mi niejednokrotnie w trakcie lektury mocno zaburcza³o w brzuchu na my¶l o tych wszystkich pyszno¶ciach. A po lekturze nabra³am ochoty ¿eby wypróbowaæ który¶ z podanych przepisów we w³asnej kuchni. My¶lê, ¿e to bêdzie ciekawy eksperyment.
Fabu³a ksi±¿ki krêci siê wokó³ klasycznego, dziennikarskiego ¶ledztwa.
Rika Machida - m³oda reporterka z du¿ymi ambicjami to kobieta, która musi sprostaæ azjatyckim standardom piêkna. Na co dzieñ nie gotuje, bo nie ma na to czasu ani ochoty.
Mimo braku wiedzy o gotowaniu Rika postanawia powalczyæ o wywiad z Manako Kajii - autork± kulinarnego bloga, oskar¿on± o zabójstwo trzech samotnych mê¿czyzn i osadzon± w areszcie ¶ledczym w Tokio.
Okazuje siê, ¿e rozmowy prowadzone z morderczyni± znacznie wp³yn± na dziennikarkê, a wywiad który przeprowadzi na zawsze odmieni jej ¿ycie.
Podoba³o mi siê w jaki sposób od samego pocz±tku Asako Yuzuki buduje klimat swojej powie¶ci. Z jednej strony by³o tu du¿o odniesieñ do charakterystycznych elementów kultury japoñskiej i ¿ycia spo³ecznego co wywo³ywa³o mi³e odczucia, z drugiej strony elementy tajemnicy, mrocznego i momentami ciê¿kiego nastroju podczas tocz±cych siê pomiêdzy bohaterkami rozmów wprowadza³ du¿y niepokój.
Zwyk³y rdziennikarski wywiad szybko przekszta³ca siê w fascynuj±c± opowie¶æ psychologiczn±, analizê relacji miêdzyludzkich, stereotypów p³ciowych w japoñskim spo³eczenstwie. Monako Kajii, manipuluje nie tylko mê¿czyznami, ale i sam± Rik±. Rika natomiast stopniowo odnajduje swoj± w³asn± to¿samo¶æ w ¶wiecie narzuconych regu³.
"Mas³o" to powie¶æ która odkrywa przed czytelnikami kolejne warstwy prawdy – o bohaterkach, ale równie¿ o nas samych. To ksi±¿ka, która zmusza do refleksji nad tym, co oznacza prawdziwa wolno¶æ, przyja¼ñ i jak wielk± rolê odgrywaj± w niej ma³e, codzienne przyjemno¶ci.
Mas³o to lektura obowi±zkowa dla wszystkich, którzy szukaj± literackiej uczty, dos³ownie i w przeno¶ni.
Mi lektura tej ksi±¿ki sprawi³a ogromn± przyjemno¶æ , choæ przyznaæ muszê, ¿e ilo¶æ stron pocz±tkowo mnie przerazi³a . Je¶li jednak rozwa¿ycie czytanie - zachêcam!
Audiobook
Jak tylko us³ysza³am o tej ksi±¿ce to chcia³am j± przeczytaæ, bo lubiê literaturê japoñsk± i... mas³o.
Bohaterk± tej powie¶ci jest dziennikarka Rika, która postanawia przeprowadziæ wywiad z osadzon± aktualnie w wiêzieniu blogerk± kulinarn± Manako Kajii. Oskar¿ona jest ona o zabicie trzech mê¿czyzn, z którymi mia³a romans. Byli to starsi panowie, a Manako Kajii dyba³a na ich maj±tek. Wszyscy zmarli w dziwnych okoliczno¶ciach i wkrótce po rozstaniu z Kajii. Rika zaczyna regularnie odwiedzaæ blogerkê w wiêzieniu, aby sk³oniæ j± do udzielenia wywiadu, na który kobieta nie chce siê zgodziæ. Te wizyty w wiêzieniu i rozmowy z Manako Kajii odmieniaj± ¿ycie Riki.
Opis wydawa³ mi siê ciekawy, ale ksi±¿ka jako¶ mnie nie wci±gnê³a i strasznie mi siê d³u¿y³a. Nie polubi³am bohaterów i jak dla mnie zachowywali siê irracjonalnie. Wiele rzeczy wydawa³o mi siê te¿ absurdalnych. Po pierwsze brak mas³a w sklepach. W jednym z najbogatszych krajów na ¶wiecie brakuje w sklepach mas³a i mo¿na kupiæ tylko jedn± kostkê? Naprawdê? Po drugie g³ówna bohaterka tyje 5kg. Przy wzro¶cie 1,66 m wa¿y 53 kg, ju¿ po przytyciu. Spotyka siê to z nieprzyjemnymi uwagami wspó³pracowników. Jej ch³opak równie¿ nie szczêdzi jej przykrych s³ów mówi±c, ¿e przez przytycie zmarnowa³a sobie ¿ycie. Po trzecie, dlaczego Manako Kajii siedzi w wiêzieniu? Nie by³o ¿adnych dowodów przeciw niej, aby móc stwierdziæ, ¿e pope³ni³a morderstwo, ¿adnego DNA, narzêdzia zbrodni. W ksi±¿ce pojawia siê wiele absurdalnych i dziwnych rzeczy.
To co mi siê podoba³o w tej powie¶ci to opisywanie jedzenia, jego przyrz±dzania i smakowania. By³o to tak sugestywne, ¿e prawie czu³am smak potraw, które przyrz±dzali bohaterowie tej ksi±¿ki. Reszta mnie niestety rozczarowa³a, tak samo jak zakoñczenie historii Manako Kajii.
"Mas³o" to nie poziom "Ukochanego równania profesora", ani nawet "Dziewczyny z konbini". Mo¿na przeczytaæ, ale po co?
Rika Machida, g³ówna bohaterka powie¶ci ,,Mas³o" pracuje jako jedyna kobieta w redakcji ,,Tygodnika Sh?mei". Zostaje w pracy do pó¼na, sama nie gotuje, zadowala siê gotowymi daniami, jej zwi±zek ogranicza siê do coraz rzadszych spotkañ z równie zapracowanym partnerem. M³oda kobieta chce wspinaæ siê coraz wy¿ej po szczeblach kariery zawodowej, by móc zostaæ reporterk±. Swoj± szansê upatruje w wywiadzie z Manako Kajii, autork± bloga kulinarnego oskar¿on± o zabójstwo trzech mê¿czyzn. Próby uzyskania widzeñ w areszcie ¶ledczym w Tokio oraz mo¿liwo¶ci wywiadu z oskar¿on±, spe³zaj± na niczym, a¿ do momentu, gdy Rika wykorzystuje podpowied¼ przyjació³ki - pyta osadzon± o przepis na gulasz wo³owy.
Spotkania kobiet skupiaj± siê na rozmowach o jedzeniu - jego strukturze, teksturze, zmieniaj±cemu siê smakowi i rozkoszy jak± daje spo¿ywanie dobrze przygotowanych (nawet najprostszych) dañ. Reporterskie ¶ledztwo Riki dotycz±ce odkrycia przyczyn zgonów mê¿czyzn z otoczenia Manako zmienia kierunek. M³oda kobieta daje siê wci±gn±æ w grê prowadzon± przez oskar¿on± - próbuje sugerowanych przez ni± potraw, odkrywa nowe miejsca na mapie kulinarnej (nie tylko) Tokio. A nastêpnie wraca, by podzieliæ siê swymi odczuciami, odkryciami, doznaniami. Zawodowe zainteresowanie Riki przeradza siê w lekk± fascynacjê osob± Kajii, jej podej¶ciem do ¿ycia oraz zami³owaniem do stosowania mas³a.
Reporterka zmienia siê. Nie tylko poprzez ¶ledcz± pracê, kontakt z Manako, ale przede wszystkim poprzez próbowania i odkrywania na nowo potraw sugerowanych przez oskar¿on±. Riki odnajduje rozkosz w jedzeniu i smakowaniu. Zmienia siê jej cia³o, ale tak¿e i ona. Dostrzega wiêcej rzeczy w otoczeniu, staje siê bardziej wyczulona na siebie i swoje potrzeby. Zaczyna traktowaæ siê jako priorytet.
Wed³ug mnie du¿ym b³êdem, szkodz±cym promocji tej ksi±¿ki, jest uznanie jej za krymina³. Autorka wykorzysta³a prawdziw± historiê ,,Zabójczyni Konkatsu" - morderczyni z zami³owaniem do gotowania, ale w±tek kryminalny, który pojawia siê w powie¶ci, jest tylko t³em wydarzeñ spo³eczno-obyczajowych wspó³czesnej Japonii oraz kulinarnych odkryæ g³ównej bohaterki.
Autorka powie¶ci ukazuje nam jak dzia³a japoñski ¶wiat prasy, jego wewnêtrzny ¶wiat hierarchii, zdobywania informacji oraz mocnego patriarchatu. To ¶wiat, w którym rz±dz± (i dziel± informacj±, zleceniami, a nawet czasem) mê¿czy¼ni. To ¶wiat, w którym kobieta musi zrezygnowaæ z siebie, by móc osi±gaæ wyznaczone przez siebie zawodowe cele. Nie tylko praca determinuje poddañcz± rolê kobiet, ale tak¿e rodzina, jej do¶æ tradycyjny model gdzie kobieta (nawet je¶li pracuje) g³ównie zajmuje siê domem, dzieæmi i przygotowywaniem posi³ków. Choæ Japonia jest krajem bardzo rozwiniêtym, nadal zachowuje w relacjach rodzinnych bardzo stare podzia³y ról spo³ecznych. Czego przyk³adem jest te¿ Manako Kajii, która stara siê zaspokoiæ najprostsze potrzeby mê¿czyzn - jedzenie, porz±dek w domu, zainteresowanie ich osob± i dokonaniami. Bo to oni siê pusz± przed oskar¿on± o morderstwa kobiet±. A ona... Ona chce byæ podziwiania. Ale w tej tradycyjnej (okropne s³owo) roli kobiety, us³uguj±cej mê¿czy¼nie, wykonuj±cej proste czynno¶ci, bêd±cej od niego zale¿nej (tak¿e finansowo). Choæ przewrotnie to zabrzmi, jest to tak¿e moc. Dziêki niej Kajii uzale¿ni³a od siebie mê¿czyzn i to oni, koniec koñców, byli zale¿ni od niej, jej ciep³a, zrozumienia i... jedzenia.
Wa¿nym w±tkiem poruszonym w powie¶ci jest podej¶cie do cia³a i jego akceptacja. Manako z prawid³ow± wag± (wzglêdnie ma³± nadwag±) traktowana jest jak ,,monstrualna grubaska", a wychudzona Riki za obraz kobiety o idealnej figurze. Przypomnia³a mi siê reklama produktów kosmetycznych z logiem go³êbia, która promowa³a na rynku europejskim i amerykañskim has³o, ¿e ka¿da kobieta (w domy¶le niezale¿nie od wagi) jest piêkna. Na rynku azjatyckim tak prowadzona akcja promocyjna nie spotka³a siê z uznaniem. Wy¶rubowane standardy dotycz±ce wagi, by³y wa¿niejsze ni¿ indywidualne piêkno kobiet. Autorka ksi±¿ki zwraca nasz± uwagê, ¿e te narzucone przez mê¿czyzn ograniczenia wzglêdem wygl±du kobiet nadal pokutuj±. I co gorsza kobiety daj± siê wt³oczyæ w proponowany im schemat - wygl±du, dbania o cia³o, diet. S³owem ograniczenia w³asnej osoby.
Bardzo fajnym zabiegiem by³o nie tylko ukazanie spo³ecznych zachowañ obowi±zuj±cych w Kraju Kwitn±cej Wi¶ni, jej tradycji i kuchni, ale tak¿e dalekowschodniej mentalno¶ci i prze¶wiadczenia, ¿e wystarczy ma³a zmiana, by my sami oraz ¶wiat wokó³ nas uleg³ przemianie. Bardzo dobrze to zosta³o zilustrowane poprzez przemianê g³ównej bohaterki. Przemianê fizyczn± po³±czon± z akceptacj± zmieniaj±cego siê cia³a czy krokiem do rozwoju i poznania nowej dziedziny (gotowania). Ale tak¿e, a mo¿e przede wszystkim do zbudowania nowych relacji. Relacji, które daj± si³ê, wnosz± co¶ w ¿ycie, a nie s± p³ytkimi, czêsto instrumentalnymi kontaktami.
Nie jestem fank± gotowania. Krojenia, siekania i doboru kolorystycznego potraw ju¿ tak. Ale ta powie¶æ zabra³a mnie w te rejony gastronomiczne, w których chcia³abym bywaæ. Podobnie jak g³ówna bohaterka zaczê³am doceniaæ proste smaki - ona ry¿ z mas³em i sosem sojowym (ju¿ próbowa³am, pycha!), a ja przypomnia³am sobie, ¿e kiedy¶ jad³am ciep³e bu³ki z plasterkami mas³a i popija³am herbat± miêtow± (ukochane smaki podstawówki i pocz±tków liceum). Do tej pory uwielbiam mas³o. Dodaje je do przyrz±dzanych potraw, tak siê u mnie w domu robi³o. Ale to dziêki ksi±¿ce Asako Yuzuki zastanowi³am siê, co mnie w tym produkcie przyci±ga. Bo to nie chodzi tylko o smak dzieciñstwa. Tu chodzi o konsystencjê, zmianê struktury mas³a pod wp³ywem ciep³a oraz uwalnianiem aromatu i aksamitnej miêkko¶ci na jêzyku. Dotar³o do mnie tak¿e, ¿e czym jestem starsza tym bardziej doceniam smaki przyrz±dzanych (niekoniecznie przeze mnie) potraw. ¯e jedzenie staje siê przyjemno¶ci±, a nie jak kiedy¶ obowi±zkiem do którego zmuszano ma³ego niejadka. S³owo klucz to przyjemno¶æ. Jedzenie wywo³uje uczucie b³ogo¶ci, i jak z reklamy znanego batonu, bez niego nie jeste¶ sob±. Najedzeni, zaspokojeni... stajemy siê ³agodniejsi. Pierwszym krokiem do osi±gniêcia tego stanu jest próbowanie najprostszych sk³adników, miêdzy innymi tytu³owego mas³a.
Bardzo dobra, wielowymiarowa powie¶æ ukazuj±ca wspó³czesn± Japoniê oraz mi³o¶æ do jedzenia, które mo¿e ³±czyæ nawet obce sobie osoby. Smakowity k±sek literacki.
Mas³o to powie¶æ skupiaj±ca siê na wa¿nych spo³ecznie tematach. Mizoginia, oczekiwania wobec kobiet, kult piêkna i cia³a, ca³kowite po¶wiêcenie siê pracy i zwi±zana z tym ogromna samotno¶æ, pragnienie mi³o¶ci i przyja¼ni.
Ksi±¿ka swoj± struktur± przypomina tytu³owe mas³o, które potrzebuje ciep³a, aby ukazaæ swoje zalety. To ¼ród³o ciep³a stanowi± przyjaciele i osoby, które kochamy.
Powie¶æ rozpoczyna historia Riki- dziennikarki pragn±cej zrobiæ wywiad z seryjn± morderczyni± trzech mê¿czyzn- Manako Kajii, których uwiod³a swym talentem kulinarnym. Zgadza siê ona na udzielenie wywiadu pod warunkiem skosztowania poleconych przez siebie potraw z wielk± dawk± mas³a. Od tego momentu Rika zacznie kwestionowaæ swoje ¿ycie, a przy okazji dowie siê ca³ej prawdy o Kajii
Mas³o. Temat gor±cy, jak widaæ nie tylko w Polsce, ale te¿ w Japonii. Cieszê siê, ¿e przeczyta³am tê ksi±¿kê, ale jednocze¶nie trochê mnie zirytowa³a.
Na pewno zaskakuj±cym motywem jest fakt, ¿e kobieta, która nienawidzi kobiet, jest impulsem dla rozwoju niezale¿no¶ci, samoakceptacji, odkrycia swoich pragnieñ dla innej kobiety. A te pragnienia s± wyzwalaj±ce z oczekiwañ spo³ecznych, z patriarchalnych wymogów, pomagaj± bohaterce odkryæ to, co naprawdê jest dla niej wa¿ne i sprawia jej po prostu rado¶æ, a tak¿e pozwala zredefiniowaæ cele ¿yciowe. I to by³ chyba najciekawszy motyw tej powie¶ci.
Ale sk³ama³abym, gdybym stwierdzi³a, ¿e to lektura poch³aniaj±ca i otwieraj±ca oczy na nowe perspektywy. Nie, tak nie jest. Dla mnie nie ma w niej nic odkrywczego To oczywiste, ¿e fatfobia (szczególnie w wydaniu japoñskim) jest mi znana, brak work life balance jest czym¶ powszechnym, traumy z dzieciñstwa maj±ce wp³yw na nasze ¿ycie ,,tu i teraz" s± niezaprzeczalnym faktem, przyja¼ñ jest wa¿na. I tak dalej, i takie podobne. Nic nowego. Autorka mia³a ciekawy pomys³, ale chyba gdzie¶ pogubi³a siê w nat³oku poruszanych tematów, co niepotrzebnie wyd³u¿y³o powie¶æ i spowodowa³o, ¿e ka¿de z tych ,,wa¿nych" zagadnieñ zosta³o potraktowane jednak nadmiernie powierzchownie.
Wiem, ¿e jedzenie pe³ni tutaj rolê symboliczn±. Dla mnie by³o tego za du¿o - szczególnie potraw ociekaj±cych t³ustym mas³em.
Niezmiernie rzadko siêgam po powie¶ci azjatyckich pisarzy. Z Japoni± mam niewiele do czynienia, ale k³ama³abym gdybym napisa³a, ¿e nie fascynuje mnie jej kultura, zwyczaje i obyczaje. Asako Yuzuki brzmia³o dla mnie egzotycznie, ale i interesuj±co, bo ta m³oda japoñska pisarka ma ju¿ na koncie kilka nagród, w tym nominacje do jednej z najbardziej presti¿owych nagród w Japonii, nagrody Naokiego.
Mas³o zainteresowa³o mnie do¶æ prost±, ale ciekaw± ok³adk± i oczywi¶cie tytu³em. Dopiero pó¼niej zauwa¿y³am, ¿e powie¶æ jest inspirowana prawdziwymi wydarzeniami skazanej na karê ¶mierci za morderstwa, Kanae Kijimy.
Bohaterk± ksi±¿ki jest m³oda dziennikarka, Rika Machida, która pragnie napisaæ swój w³asny artyku³. Postanawia skontaktowaæ siê z odsiaduj±c± wyrok za morderstwa Manako Kajii. Nie jest to proste, ale w koñcu siê udaje. Rika wie jednak, ¿e Manako niechêtnie rozmawia o powodzie skazania. Postanawia wykorzystaæ jej pasjê do gotowania i pod pretekstem przepisu na wo³owinê po burgundzku rozpoczyna siê jej znajomo¶æ z morderczyni±.
Znajomo¶æ ta odrobinê przypomina³a mi rozmowy z innym przestêpc± w ksi±¿ce Thomasa Harrisa Milczenie owiec. Tam z odsiaduj±cym wyrok Hannibalem Lecterem kontaktuje siê agentka FBI, Clarise Starling. I podobnie jak w Ma¶le skazaniec ma nieprawdopodobny wp³yw na swoj± rozmówczyniê. Mo¿emy zaobserwowaæ wyra¼ne zmiany jakie zachodz± w dziennikarce.
Mas³o nie jest ksi±¿k±, któr± ³atwo zaszufladkowaæ. B³êdem bêdzie nazywaæ j± krymina³em, choæ w±tek sensacyjny zawiera. Wed³ug mnie powie¶æ Yuzuki ma znamiona ¶wietnej obyczajówki z rewelacyjnie nakre¶lonymi portretami psychologicznymi bohaterów. To równie¿ w niewielkim, choæ znacz±cym stopniu ksi±¿ka kulinarna.
Yuzuki pokazuje w niej tak¿e, a mo¿e przede wszystkim, miejsce i status kobiet w Japonii. A interesuj±ce wydaje siê, ¿e ka¿dy z bohaterów Mas³a nie jest do koñca osob± szczê¶liw±. Nikt nie mia³ wspania³ego dzieciñstwa, a ka¿dy naznaczony zosta³ przez brak mi³o¶ci, poczuciem winy czy ¿alem przenosz±cym siê na ich zwi±zki. Baga¿ emocjonalny i do¶wiadczenia bohaterów, sprawiaj±, ¿e momentami Mas³o przypomina³o mi dramat. A poza wszystkim to wielowarstwowa historia zwi±zku i obsesji dwóch kobiet na tle mizoginistycznej kultury japoñskiej.
Asako Yuzuki napisa³a ksi±¿kê, która jest fascynuj±ca i piêkna, o ile jedzenie mo¿e byæ piêknem. Mas³o to opowie¶æ o akceptacji i poczuciu w³asnej warto¶ci. To przeciwwaga do uznawanego kanonu piêkna w Japonii. Autorka zwraca uwagê, ¿e nie trzeba byæ idealnym by co¶ znaczyæ w spo³eczeñstwie. Naszym wrogiem stajemy siê my sami, je¶li nie idziemy z nurtem. Ale po co i¶æ za t³umem? To historia kompleksów, obawy przez zmian± wizerunku a nade wszystko opowie¶æ o samotno¶ci, w której najwy¿szymi warto¶ciami staj± siê mi³o¶æ i przyja¼ñ.
Tak, jest to tak¿e powie¶æ feministyczna. Tak, ta historia jest o kobietach i o tym, jak s± postrzegane, nie tylko w Japonii, ale na ca³ym ¶wiecie. Bo dlaczego tylko to co ma³e, chude i filigranowe ma byæ dobre? Dlaczego potêpiane s± kobiety w trochê wiêksz± ilo¶ci± cia³a? I jeszcze raz tak - jest to pochwa³a sztuki kulinarnej i pochwa³a jedzenia. Podczas lektury leci ¶linka i naprawdê ma siê ochotê na zjedzenie czego¶ pysznego i niekoniecznie niskokalorycznego.
Mas³o Asako Yuzuki z pe³nym przekonaniem polecam, bo to kawa³ ¶wietnej i smacznej literatury.
Ocena: 6, Przeczyta³am, Przeczytaj tyle, ile masz wzrostu, Wyzwanie - wybrana przez siebie liczba ksi±¿ek w 2024 roku, 52 ksi±¿ki 2024, Przeczytaj tyle, ile masz wzrostu – edycja 2024, Ksi±¿ki XXI wieku,
SZCZYPTA DOBREGO SMAKU
Japonia to dla nas kraj egzotyczny, którego kultura i zwyczaje mog± zarówno fascynowaæ jak i przera¿aæ. Nie czêsto mamy tak¿e okazjê siêgaæ po literaturê z tego kraju. „Mas³o” to pierwsza powie¶æ Asako Yuzuki, która ukaza³a siê w Polsce. W Japonii jest to pisarka uznana, laureatka presti¿owej nagrody literackiej i wielokrotnie nominowana w wielu plebiscytach. Teraz i my mamy mo¿liwo¶æ zobaczyæ Japoniê oczami m³odej kobiety, poznaæ jej sekrety i lêki. „Mas³o” oparte jest na historii prawdziwej zabójczyni, której sprawa wywo³a³a w Kraju Kwitn±cej Wi¶ni wiele kontrowersji.
Rika jest m³od±, ambitn± dziennikark±. Praca w popularnym tygodniku zapewnia jej zadowalaj±cy poziom finansowy i niezale¿no¶æ. Jej dni s± do siebie bardzo podobne. Czêsto do wieczora pracuje, ¿ywi siê jedzeniem na wynos i wci±¿ czeka na temat, który pozwoli jej zostaæ prawdziw± reporterk±, a nie tylko osob± zbieraj±c± materia³y dla innych. Gdy trafia na sprawê Manako Kajii - kobiety oskar¿onej o zamordowanie trzech zamo¿nych mê¿czyzn - czuje, ¿e to w³a¶nie mo¿e byæ prze³omowy dla niej moment. Oskar¿ona przebywa w tokijskim areszcie oczekuj±c na rozprawê. Bacznie strze¿e swoich tajemnic i stanowczo odmawia rozmów z dziennikarzami. Gdy Riko zwraca siê do niej z pro¶b± o podanie przepisu na pewne danie, Manako postanawia zrobiæ wyj±tek i porozmawiaæ z ni±. To spotkanie bêdzie mia³o niebagatelny wp³yw na ¿ycie obu kobiet. Czy jest mo¿liwym odrzucenie baga¿u przesz³o¶ci ci±¿±cego na barkach i ka¿dego dnia ci±gn±cego nas w dó³? Czy odrzucenie mo¿e byæ najgorsz± zbrodni±?
„Mas³o” to powie¶æ reklamowana jako japoñska odpowied¼ na „Milczenie owiec” co jest krzywdz±ce dla niej i sprawiæ mo¿e, ¿e po ksi±¿kê siêgn± osoby oczekuj±ce innych wra¿eñ ni¿ te, które oferuje. Powie¶æ oparta na historii prawdziwej japoñskiej morderczyni nie jest ksi±¿k± z gatunku true crime. W±tek kryminalny, zbrodnie pope³nione przez Manako i próby zrozumienia jej motywów stanowi± jedynie punkt wyj¶ciowy do opowiedzenia historii japoñskich kobiet. Wspó³czesnych kobiet, które ¿yj± w okowach porz±dku narzucanego im przez pañstwo kulturowo ukszta³towane przez rz±dy mê¿czyzn. Kobiet, od których wymaga siê nienagannego wygl±du, po¶wiêcenia dla rodziny i mê¿a i bycia przyk³adn± gospodyni±. Historia Manako, to opowie¶æ o kobiecie, która wysz³a poza ramy, utrzymywa³a siê z pieniêdzy du¿o starszych mê¿czyzn, realizowa³a swoje pasje i akceptowa³a swoje cia³o, które nie mie¶ci³o siê w ogólnie przyjêtym kanonie. Spotkanie Manako i Riki to zderzenie dwóch osobowo¶ci, dwóch zupe³nie ró¿nych osób, które wbrew pozorom ³±czy bardzo wiele. Dla m³odej Riki spotkanie z kobiet± oskar¿on± o seriê morderstw stanowiæ bêdzie co¶ na kszta³t bramy do innego ¶wiata. ¦wiata pe³nego doznañ, czerpania z ¿ycia gar¶ciami i zadowalania nie innych, a siebie. Zainspirowana histori± Manako, jej opowie¶ciami o kuchni, Rika zaczyna gotowaæ, dostrzega rado¶æ jak± daje poznawanie nowych smaków, niekonwencjonalnego ³±czenia sk³adników i rozkoszowanie siê efektami swojej pracy. Te spotkania stanowi± dla niej tak¿e powód do przyjrzenia siê relacjom, jakie ³±cz± j± z innymi lud¼mi. Przyja¼ñ z Reiko, zwi±zek z Makoto, uk³ady ze wsp³pracownikami - Riko skonfrontuje ¿ycie jakie prowadzi z ¿yciem, jakie chcia³aby mieæ. A pierwszym krokiem do rozpoczêcia czego¶ nowego musi byæ odciêcie siê od lêków przesz³o¶ci, które dusz± nasz± psychikê.
Wielow±tkowa powie¶æ, która z jednej strony jest obrazem ¿ycia wspó³czesnych Japoñczyków ¿yj±cych w wielkich miastach, a z drugiej, jak w soczewce, skupia rozterki i problemy, które bliskie s± tak¿e nam. To opowie¶æ o przyja¼ni, o tym jak cenne jest, by j± pielêgnowaæ i walczyæ o ni±. O zwi±zkach, w które nie warto brn±æ. O tym, ¿e nie liczy siê to, co wypada, a to, co sprawia rado¶æ. O zrozumieniu siebie i w³asnych potrzeb. I o tym, jak bardzo wa¿ne jest to, by przesz³o¶æ i z³e wspomnienia nie determinowa³y naszego ¿ycia. Portret Japonii. Zimnej i nieco szarej. T³ocznej i g³o¶nej. O tym, jak trudno jest ¿yæ w metropolii takiej jak Tokio, gdzie mieszka 14 milionów ludzi. Ludzi czêsto zagubionych, ¿yj±cych wed³ug schematów, samotnych i nieszczê¶liwych. To piêkna i m±drze napisana ksi±¿ka o walce o swoje szczê¶cie.
W powie¶ci Yuzuki tytu³owe mas³o odgrywa bardzo wa¿n± rolê. Mas³o jako symbol luskusu, dobrego smaku i jednocze¶nie prostoty. Opisy tworzenia ró¿nych potraw s± bardzo sugestywne i barwne. Radzê nie czytaæ „Mas³a” przy pustym ¿o³±dku. Ta ksi±¿ka porusza wszystkie zmys³y. Jest realistyczna i magiczna jednocze¶nie. Kultywuje codzienne czynno¶ci, które daæ mog± rado¶æ i spe³nienie. To dobry moment, by rozpocz±æ przygodê z literatur± japoñsk±. Jest inna ni¿ nasza. Bardziej emocjonalna, wielowarstowa i poruszaj±ca czu³e struny. Bardzo podoba mi siê styl Asako Yuzuki. To du¿a sztuka napisaæ powie¶æ, któr± zaliczy³abym do literatury piêknej z tak du¿ym kunsztem, a jednocze¶nie w sposób zrozumia³y dla czytelnika. „Mas³o” to wielka podró¿ przez Kraj Kwitn±cej Wi¶ni. Nie jest to powie¶æ, która ka¿dego oczaruje. Wymaga skupienia i odpowiedniego nastroju. Je¿eli jednak podejdziemy do niej z otwartym umys³em, nie oczekuj±c brutalnej powie¶ci kryminalnej, to wielu rzeczy mo¿e nas nauczyæ. Osobi¶cie uwa¿am „Mas³o” za jedn± z najlepszych ksi±¿ek jakie przeczyta³am w ostatnich latach i ¿ywiê nadziejê, ¿e w naszym kraju uka¿± siê inne powie¶ci Yuzuki. Bardzo polecam Wam tê nietypow±, pe³n± smaku i zadziwiaj±c± opowie¶æ o tym, jak ³atwo jest byæ samotnym w¶ród ludzi.