Recenzja książki: Erykiana. Rzecz o Lipińskim

Recenzuje: Izabela Mikrut

W tle – gmach Muzeum Karykatury. Na pierwszym planie grupa Laokoona – 3 postacie, połączone wężowymi splotami. W centrum – Eryk Lipiński – ciało greckiego herosa, charakterystyczny profil. Po bokach – Satyra i Humor. Taki rysunek (autorstwa Jerzego Flisaka) zdobi okładkę książki-prezentu dla Eryka Lipińskiego. „Erykiana” to tom przygotowany z okazji siedemdziesięciopięciolecia urodzin Lipińskiego. Na tę książkę składają się wypowiedzi 12 osób – przyjaciół i znajomych solenizanta. Pomysł sprawdzony, dobry, ambitny. Wykonanie – szkoda słów. Eryk Lipiński był postacią kontrowersyjną. W XX-leciu międzywojennym, na które przypadła jego młodość, to żartowniś, współzałożyciel „Szpilek”. W latach okupacji fałszował dokumenty, umożliwiał więzionym ucieczki z obozów. Przetrzymywany na Pawiaku, Mokotowie i w Oświęcimiu. Po wojnie – do końca wierny socjalizmowi. Karykaturzysta, rysownik, satyryk, gawędziarz, grafik, felietonista, scenograf, plakacista, kawalarz, humorysta, dowcipniś. Pomysłodawca założenia Muzeum Karykatury i utworzenia Wielkiej Księgi Satyry Polskiej. Człowiek o wielu twarzach. Pomysłowy, ambitny, utalentowany. Tymczasem, gdyby zawierzyć tylko temu, co pojawia się w tekstach tomu – Lipiński ukazuje się jako a) komunista z dziada pradziada, b) plakacista w epoce PRL. Zaangażowanie w socjalizm próbuje się tu traktować marginalnie, chociaż w przypadku walczącego satyryka deklaracje polityczne są jak najbardziej uzasadnione. Jednak próby usprawiedliwienia Lipińskiego, jego oddania ideom komunistycznym, poszukiwanie czynników łagodzących i uporczywe, niczym nie wytłumaczalne powracanie do tematu staje się na dłuższą metę nużące. Historie z plakatami powtarzają się w wielu relacjach, nie są jednak wzbogacane o nowe szczegóły i zamieniają się w końcu w uciążliwy refren. Zdecydowanie brakuje mi tu historii o felietonach czy rysunkach solenizanta. O życiu i twórczości. O całej jego pracy „satyrycznej” i „humorystycznej”. Okładkowe postacie z grupy Laokoona powinny być podpisane „polityka” i „plakat”. I gdyby jeszcze przebywały na schodkach Muzeum Nudy, pomysł Flisaka idealnie współgrałby z zawartością książki. Sześć wywiadów i sześć opinii o Lipińskim. Wywiady to chyba najsłabsza strona tomu. Teresa Krzemień rozmawiała z tymi, którzy woleli opowiadać o Lipińskim, nie pisać, w nadziei, że to łatwiejsze zadanie. Nie wiem, czy zadecydował warsztat dziennikarski czy pośpiech w tworzeniu jubileuszowego tomu – faktem jest, że zbytnią inwencją Teresa Krzemień się nie popisała. Jej pytania są płytkie, nie sięgają sedna, ślizgają się po powierzchni rzeczy. Kilkakrotnie zaledwie jej rozmówcy dzielą się interesującymi spostrzeżeniami czy anegdotami o Lipińskim. Większość jednak dostosowuje się do poziomu pytań. I odpowiada (opowiada?) równie bezbarwnie. Jedynie Edwardowi Dziewońskiemu udaje się ratować banalną rozmowę. Niestety, to za mało. Opinie przypominają wspomnienia pośmiertne, autorzy popadają w ton elegijny, rzadko kiedy piszą dowcipnie i z uśmiechem. Książkę od zapomnienia ocalić może jedynie kilka karykatur, przedstawiających czcigodnego solenizanta. No i okładka. Poza tym – dziełko jest dobre dla przeciwników politycznych, wrogów Lipińskiego i desperatów. Ale chyba nie o to chodziło.

Tagi: Erykiana. Rzecz o Lipińskim, Erykiana. Rzecz o Lipińskim recenzja, Erykiana. Rzecz o Lipińskim książka, praca zbiorowa Erykiana. Rzecz o Lipińskim, praca zbiorowa recenzja, praca zbiorowa książka, praca zbiorowa

Kup książkę Erykiana. Rzecz o Lipińskim

Sprawdzam ceny dla ciebie ...

Zobacz także

Zobacz opinie o książce Erykiana. Rzecz o Lipińskim
Książka
Inne książki autora
Dary życia. Perełka 208
praca zbiorowa0
Okładka ksiązki - Dary życia. Perełka 208

Życie to najcenniejszy dar, tym bardziej wartościowy, że dzięki niemu każdy człowiek może cieszyć się przyjaźnią, miłością, może przeżywać radość. Życie...

Cymes i piolun, czyli księga humoru żydowskiego
praca zbiorowa0
Okładka ksiązki - Cymes i piolun, czyli księga humoru żydowskiego

Zbiór dowcipów i humorystycznych opowiastek zaczerpniętych ze skarbnicy kultury żydowskiej. Zgromadzone według klucza tematycznego dowcipy nie tylko śmieszą...

Zobacz wszystkie książki tego autora
Recenzje miesiąca
Sekret Heleny
Lucinda Riley;
Sekret Heleny
Czas pomsty
Maciej Liziniewicz
Czas pomsty
Budząc lwy
Ayelet Gundar-Goshen
Budząc lwy
Dzisiaj umrzesz Ty
Sue Wallman
Dzisiaj umrzesz Ty
Czas pokuty
Grzegorz Kopiec
Czas pokuty
Wielka księga Klary
Marcin Wicha;
Wielka księga Klary
Wisznia ze słowiańskiej głuszy
Aleksandra Katarzyna Maludy
Wisznia ze słowiańskiej głuszy
100 pytań o jedwabiu
praca zbiorowa;
100 pytań o jedwabiu
Pokaż wszystkie recenzje