Recenzja książki: Moja krótka historia

Recenzuje: Danuta Szelejewska

Światowej sławy brytyjski fizyk teoretyczny i matematyczny Stephen Hawking zasłynął ze swoich przełomowych odkryć dotyczących czarnych dziur oraz natury wszechświata. W książce Moja krótka historia przedstawiona została biografia człowieka, o którym jeszcze za życia powstawały filmy dokumentalne i fabularne, a który zmienił nasze spojrzenie na Wszechświat.

Każdy rozdział to kolejny etap życia Hawkinga: od dzieciństwa, do którego odnoszą się wspomnienia obejmujące nawet pobyt w żłobku, gdzie autor„stał i wrzeszczał, nie działającą najlepiej pierwszą kolejkę, marzenia o kolejce elektrycznej oraz własnoręcznie budowane modele samolotów i łodzi, poprzez lata nauki, nastoletnich doświadczeń, krótką karierę sternika w klubie wioślarskim oraz nie kończące się dyskusje nad pochodzeniem Wszechświata, aż po studia doktoranckie, koncentrującą się na badaniach kosmologicznych działalność naukową, którą wypełniały wykłady, konferencje, publiczne wystąpienia, twórcze spotkania, badania, podróże (wśród nich jest lot w stanie nieważkości), sukcesy, nagrody i honorowe odznaczenia. Mnóstwo miejsca w lekturze zajmuje rodzina, relacje przyjacielskie, a także systematycznie pogarszające się zdrowie, co w przypadku stwardnienia zanikowego bocznego, na które nie ma lekarstwa, jest sprawą oczywistą: przez większość dorosłego życia Hawking był częściowo sparaliżowany i pozbawiony mowy, przez co musiał poruszać się na wózku inwalidzkim oraz kontaktować z otoczeniem za pomocą syntezatora.

Publikacja Wydawnictwa Zysk i S-ka jest objętościowo niewielka, jakościowo natomiast – bogata w treść. Nie brak w niej teorii dotyczących Wielkiego Wybuchu, argumentów wykorzystywanych w badaniach oraz będących ich efektami, złożonych koncepcji naukowych, kosmologicznych sformułowań, opisów przeprowadzanych eksperymentów ani spekulacji. Są ciekawe informacje dotyczące angielskiej oświaty, życiowe przemyślenia osoby przedwcześnie dotkniętej chorobą oraz garść przydatnych myśli, dotyczących klasycznej już Krótkiej historii czasu Hawkinga, a jego refleksje związane z czasem, takie jak chociażby czas opisany naukowo, czas urojony, zamknięte krzywe czasopodobne, struktura przyczynowa czasoprzestrzeni czy podróże w czasie pokazują, ile możliwości wciąż jeszcze czeka na naukowców kolejnych pokoleń. Specjalistyczną treść uzupełniają pochodzące z wielu źródeł czarno-białe fotografie (wykaz na końcu).

Interesująca treść książki Moja krótka historia to opowieść osobista i szczera, w której przeplatające się z ograniczeniami ciała przełomowe odkrycia świadczą o wielkości człowieka pełnego pokory, z uzdalniającym do intelektualnych przełomów hartem ducha.

Tagi: Biografie i literatura faktu Astronomia; czas i przestrzeń Nauki ścisłe