Recenzja książki: W ogrodzie carycy

Recenzuje: Danuta Awolusi

Monika Raspen po raz kolejny otwiera przed czytelnikiem bramy pałacu Romanowów, a wraz z nimi całego imperium, które w latach 1904-1905 pulsuje niepokojem. Zima stulecia, narodziny carewicza, wojna rosyjsko-japońska i nadciągająca rewolucja – to wszystko składa się na scenerię drugiego tomu serii Kobiety Romanowów. Autorka, wierna historycznym detalom, łączy obraz wielkiej polityki z intymnym światem bohaterów, pokazując Rosję jako organizm pełen sprzeczności. W ogrodzie carycy to porywająca lektura!

Sprawa śmierci Iriny Duminy, oficjalnie zamknięta przez Policję Pałacową, nie daje spokoju jej przyjaciółkom. Daria, odważna policjantka, Anna primabalerina i Nadieżda dama dworu, podejmują prywatne śledztwo. Ich dociekania odsłaniają coraz mroczniejsze fakty, prowadzące aż do loży „Feniks”, na której czele stoi demoniczny książę zu Kleinitz. Prawda może kosztować kogoś życie.

Choć to losy imperium nadają rytm wydarzeniom, prawdziwym sercem książki są kobiety. Caryca Aleksandra, nazywana Alix, to kobieta rozdarta między rolą matki a władczyni, między miłością do męża a obsesją zapewnienia dynastii następcy. Jej toksyczne wybuchy, kontrola i nieustanna histeria sprawiają, że dwór drży w posadach. W kontraście do niej autorka stawia carycę-wdowę Marię Fiodorownę i księżną Miechen – kobiety silne, opanowane, świadome polityki.

Mikołaj II jawi się jako postać tragiczna. Z jednej strony oddany rodzinie, z drugiej – sparaliżowany wobec historii. Każdy jego krok budzi niezadowolenie, a wojna i rewolucja zapowiadają katastrofę. Autorka nie ocenia go jednoznacznie, raczej pokazuje bezradność monarchy wobec sił, które przerastają jednostkę.

Monika Raspen imponuje drobiazgowym researchem. Opisy Petersburga, balów, codzienności dworu i życia zwykłych robotników oddają klimat tamtych czasów. Najważniejsze są jednak emocje. W powieści czuć pulsującą zazdrość, strach i rozpacz, ale też ciepło przyjaźni i determinację kobiet, które nie wahają się walczyć o prawdę.

W ogrodzie carycy to nie tylko opowieść o Romanowach i upadku imperium, ale też historia o tym, że za złotymi murami kryją się dramaty nie mniej bolesne niż w zwyczajnych rodzinach. Blichtr nie chroni przed samotnością, chorobą czy lękiem. Każdy człowiek – niezależnie od pozycji – nosi swoje tajemnice i słabości.

Powieść, tak misternie i pięknie utkana, nie pozwala pozostać obojętnym. Raz porusza do głębi, innym razem – irytuje, ale zawsze angażuje. Dla miłośników historii i literatury obyczajowej będzie to lektura obowiązkowa. A dla wszystkich, którzy lubią, gdy fikcja literacka splata się z faktami – prawdziwa uczta.

Tagi: historyczne obyczajowe powieść