Fabryka absolutu

Wielka szmoc Co, jeśli zamiast rozbić atom, doszczętnie go unicestwić? W myśl rozwijającej się fizyki atomowej, w pierwszej ćwierci XX wieku Karel Čapek, autor słowa „robot”, przedstawia tę wizję w satyryczny i zabawny sposób. Bo jeśli unicestwić materię i uzyskać energię, to co zostanie? Może Bóg? Z dzisiejszej perspektywy już oryginalna koncepcja maszyny spalającej doszczętnie materię – karburatorów – jest głupiutka niczym „W czwartym wymiarze” H.G. Wellsa. Prawdopodobnie nie wiedziano jeszcze jak uzyskać energię z atomu, a skoro cała ludzka energia opiera się na paleniu czegoś i podgrzewaniu wody, dlaczego tu nie miałoby być inaczej? Karel Čapek odpowiada na strach przed brakiem czarnego złota ówczesnych czasów – węgla. Jednak co gdyby wyzwolić z kilograma węgla całą jego energię, czyli dwadzieścia i trzy biliony (10^12) kalorii? Odpowiadałoby to prawie 27 GWh, tj. prawie dwukrotnemu rocznemu zużyciu energii w Polsce w 2024 roku. To chyba dość dużo. Takie źródło energii uzyskane w niezwykle prosty sposób zawaliłoby całą dotychczasową ekonomię opartą na niedoborach. „Fabryka absolutu” nie staje się solar punkiem w stylu Star Treka z gospodarką postniedoborową, a przez aspekt boski zbliża się raczej do niepokojącej wizji „Ziemi Chrystusa” Dukaja. Jest to jednak nadal lekka satyra na dwudziestolecie międzywojenne (1922) – karburatory wywołują tylko dziwaczną

...
(czytaj dalej)