Empuzjon

“Empuzjon” Olgi Tokarczuk to moja ostatnia lektura, która doskonale wpisała się w melancholijny, jesienny nastrój. Bo właśnie taka,  klimatyczna, niespieszna  i tajemnicza, jak jej tytuł, jest ta książka. 

Tokarczuk zabiera nas jesienną porą 1913 roku do Sokołowska (Gorbersdorf) do Pensjonatu dla Panów, w którym to leczą się chorzy na “choroby piersiowo- gardlane”, jak to eufemistycznie określano powszechną w tych czasach gruźlicę. Bohaterowie, sami panowie, spędzają więc czas w pięknych okolicznościach przyrody, wśród górskiego klimatu pozwalającego ponoć chorym szybciej wydobrzeć, na zabiegach, leżakowaniu,  spacerach, a przede wszystkim na rozmowach, a właściwie filozoficznych dysputach o istocie wszechrzeczy.  W rozważania prowadzonych głównie podczas smakowitych posiłków   dominują   mizoginistyczne wstawki (niestety!), jakby to oni tzn. mężczyźni byli najdoskonalszymi istotami na świecie: “W sensie filozoficznym nie możemy traktować kobiety jako podmiotu całościowego, skończonego, jakim jest mężczyzna sam z siebie.”

Gdzieś w tle dochodzą do bohaterów niepokojące informacje o młodzieńcach zaginionych w niewyjaśnionych okolicznościach, o tajemniczych “empuzach”, stworach pałających chęcią zemsty na mężczyznach za doznane wcześniej krzywdy.  Mamy więc i klimat przedwojennego uzdrowiska, doskonale zresztą oddany, i  kryminał z siłami nieczystymi w tle, i trochę horroru, a to wszystko połączone w mistrzowski sposób, napisane przepiękną polszczyzną: barwnym, plastycznym językiem,  precyzyjnym,  wycyzelowanym, z niesłychaną dbałością o każde słowo. A te fenomenalne opisy, zarówno górskiej przyrody, uzdrowiska,  jak i te niezwykle sugestywne, smakowite opisy potraw, nalewek, oddające smaki,  kolory, zapachy,  którymi to książka jest przesiąknięta.  Aż chciałoby się pojechać do Sokołowska, zasiąść wraz z Mieczysławem Wojniczem w którejś kawiarni, zasmakować wyśmienitej kawy, a może  Schwarmerei i poczęstować się pysznymi makaronikami…

Myślę, żę nie mnie oceniać powieść Noblistki, ale na pewno  jest to książka warta zainteresowania,   niespiesznego  smakowania się jej treścią, powtórnego wczytywania się w nią,  doszukiwania się nowych znaczeń i wartości. To lektura w sam raz na jesienną aurę, refleksyjna, przenikliwa, intelektualna, zdumiewająca erudycją autorki, zachwycająca pięknem słowa. Polecam. 

Informacje dodatkowe o Empuzjon:

Wydawnictwo: Wydawnictwo Literackie
Data wydania: 2022-06-01
Kategoria: Literatura piękna
ISBN: 9788308075777
Liczba stron: 400
Dodał/a opinię: MagdaKa

Tagi: Olga Tokarczuk nobel Nagroda Nobla historia