Recenzja książki: Czarne ptaki

Recenzuje: Małgorzata Styczeń

„Czarne ptaki” autorstwa Bartosz Szczygielski to powieść, która od pierwszych stron buduje napięcie i nie pozwala czytelnikowi poczuć się pewnie w żadnym momencie. Autor prowadzi nas przez dwie przeplatające się historie, które – choć początkowo wydają się od siebie odległe – stopniowo zaczynają się zazębiać, tworząc misterną i niepokojącą całość.

Fabuła rozpoczyna się w burzliwych latach 90., w czasie transformacji ustrojowej, kiedy wszystko wydaje się możliwe, ale jednocześnie bardzo kruche. Dwóch przyjaciół, tuż po maturze, przypadkiem staje się świadkami morderstwa. To wydarzenie wywraca ich życie do góry nogami – z beztroskich chłopaków muszą błyskawicznie stać się ludźmi, którzy walczą o przetrwanie. Ich historia jest pełna napięcia, strachu i desperackich decyzji, które mają konsekwencje na długie lata. Równolegle poznajemy dwie kobiety funkcjonujące w zupełnie innym świecie – świecie pieniędzy, sztuki i pozorów. Każda z nich ma swoje cele i swoje tajemnice, a ich drogi, choć pozornie niezależne, prowadzą do nieuchronnego zderzenia.

Bohaterowie tej powieści są wielowymiarowi i niejednoznaczni. Nikt nie jest tu całkowicie niewinny ani jednoznacznie zły. Przyjaciele z lat 90. to postacie tragiczne – ich młodość zostaje brutalnie przerwana, a decyzje podejmowane pod wpływem strachu ciągną się za nimi przez całe życie. Z kolei kobiece postaci są silne, zdeterminowane i momentami bezwzględne – szczególnie ta, która nie cofa się przed manipulacją i zmianą tożsamości, by osiągnąć swój cel. Szczygielski bardzo sprawnie pokazuje, jak różne mogą być motywacje ludzi i jak cienka bywa granica między ofiarą a sprawcą.

Pod względem emocji książka działa intensywnie i wielotorowo. Jest tu przede wszystkim napięcie i niepokój – czytelnik przez długi czas nie ma pewności, komu może zaufać. Pojawia się też poczucie zagrożenia, strach przed konsekwencjami przeszłości, a także smutek związany z utraconym czasem i niewykorzystanymi szansami. W tle przewijają się również motywy lojalności i zdrady, przyjaźni wystawionej na najcięższą próbę oraz obsesji, która potrafi zniszczyć wszystko.

Autor porusza wiele istotnych tematów. Jednym z najważniejszych jest wpływ przeszłości na teraźniejszość – wydarzenia sprzed lat nie tylko nie znikają, ale wracają ze zdwojoną siłą. Ważnym motywem jest także tożsamość – jej budowanie, utrata i manipulowanie nią. Pojawia się również temat władzy i pieniędzy oraz tego, jak bardzo mogą one wypaczyć ludzkie wartości. Nie brakuje też refleksji nad moralnością i tym, czy w sytuacjach granicznych istnieją jeszcze jasne zasady.

Styl Bartosza Szczygielskiego jest dynamiczny, konkretny i bardzo obrazowy. Autor świetnie operuje napięciem, umiejętnie dawkując informacje i prowadząc narrację w taki sposób, by czytelnik cały czas czuł się zaintrygowany, ale też lekko zdezorientowany. Konstrukcja dwóch równoległych historii działa na korzyść książki – zmusza do aktywnego czytania i łączenia faktów. Język jest przystępny, ale niebanalny, a dialogi brzmią naturalnie i wiarygodnie.

Gatunkowo „Czarne ptaki” można określić jako thriller psychologiczny z elementami kryminału i powieści sensacyjnej. To książka dla czytelników, którzy lubią historie nieoczywiste, złożone i wymagające skupienia. Spodoba się osobom ceniącym mroczny klimat, moralne dylematy i fabuły, które stopniowo odsłaniają swoje tajemnice.

To jedna z tych powieści, które zostają w głowie na dłużej – nie tylko przez intrygę, ale też przez pytania, jakie stawia. Jeśli ktoś szuka historii, która wciąga, zaskakuje i zmusza do myślenia, zdecydowanie warto po nią sięgnąć.

Tagi: Thrillery i suspens