Recenzja książki: Nieocalony. Tadeusz Borowski. Biografia

Recenzuje: Danuta Szelejewska

Uznawany za jednego z najzdolniejszych poetów pokolenia Kolumbów, Tadeusz Borowski pod wieloma względami wzbudza mnóstwo emocji. Dlaczego? Treść książki Nieocalony. Tadeusz Borowski. Biografia wyjaśnia, co zniszczyło jego wiarę w człowieka do tego stopnia, że prawdą stała się opinia zobaczył zbyt wiele, by żyć tak jak inni.

Czteroczęściowa biografia przedstawia kontrowersyjną osobowość Tadeusza Borowskiego. Rozpoczynając od informacji dotyczących miejsca jego urodzenia, Marta Byczkowska-Nowak najpierw pokazuje Żytomierz, gdzie urokliwe bulwary od wieków były świadkami historycznych wydarzeń, a następnie wprowadza w życie stolicy lat trzydziestych XX wieku, przeciwstawiając garstce bogatych warszawską biedotę. Pisze autorka o dzieciństwie i młodości Borowskiego, kiedy to musiał zamieszkać w bursie, a dzięki silnej chęci nauki znalazł się w jednym z najbardziej elitarnych warszawskich gimnazjów. Wspomina intensywny, choć krótki związek z ideologią komunistyczną oraz trudach życia w wojennej Warszawie, alarmach, łapankach i masowych aresztowaniach, tajnych kompletach, konspiracyjnych pismach oraz studiach polonistycznych na tajnym Uniwersytecie Warszawskim (w prywatnych mieszkaniach profesorów i studentów). Pisze o zacieśnianiu starych znajomości i nawiązywaniu nowych przyjaźni, o zakończonym małżeństwem uczuciu do Marii Rundo oraz skłonnościach samobójczych. Wiele miejsca poświęca również rzeczywistości obozowej Auschwitz i Dachau oraz życiu po wyzwoleniu.

Biograficzna treść publikacji Wydawnictwa Znak kreśli portret człowieka o katastroficznym światopoglądzie, ideologicznie uwikłanego w XX-wieczne totalitaryzmy, a także pozwala prześledzić losy jego budzącej kontrowersje twórczości, która obecnie uznawana jest za wybitne świadectwo XX wieku. Tekst uzupełniają wkładki z czarno-białymi zdjęciami (wykaz źródeł na końcu książki). Pomocą służą opatrzone obszernymi komentarzami fragmenty utworów literackich Borowskiego, wyjaśniająco – bibliograficzne przypisy końcowe, szczegółowa bibliografia (artykuły prasowe, literatura piękna, wspomnienia, biografie, opracowania, publikacje elektroniczne, filmografia, źródła archiwalne) oraz alfabetyczny indeks.

Książka Nieocalony. Tadeusz Borowski. Biografia wzbogacając wiedzę czytelnika o nieznane dotychczas szczegóły, stanowi wgląd w życie człowieka rozczarowanego i samotnego, którego twórczość pełna pesymizmu pokazuje głębię jego życiowych doświadczeń.

Tagi: biografie