Recenzja książki: Szklana jabłoń

Recenzuje: Danuta Awolusi

Szklana jabłoń Katarzyny Klein to powieść o kobietach żyjących obok siebie przez dekady, a jednocześnie bardzo od siebie oddalonych. O matkach i córkach, które noszą w sobie podobny ból, choć często nie potrafią nawet nazwać jego źródła.

Jagoda Skalska jest studentką ASP we Wrocławiu. Po śmierci babki dziedziczy mieszkanie. To, co tam znajduje, opowiada historie kobiet z jej rodziny. Nuszka, Magda, Mirka i Renata na przestrzeni różnych okresów doświadczyły wojny, przemocy, samotności i traum. Bohaterki Katarzyny Klein to kobiety dobrze znane czytelniczkom, bo znajdziemy w nich własne odbicie albo ślady bliskich nam osób. Z pokolenia na pokolenie bohaterki stają się inne i mądrzejsze, ale jednocześnie przeszłość wywiera na nie ogromny wpływ. I między innymi o tym jest ta historia – o rodzinnych traumach, tajemnicach, o powtarzaniu błędów. Ale też o więziach, miłości, potrzebie bliskości.

Jagoda staje się prawdziwą odkrywczynią. Bada własne korzenie, choć nie wszystkim się to podoba. Jej matka i babcia przez całe życie wybierały milczenie, a Jagoda przełamuje nagle tę barierę i stara się inaczej uporządkować swój świat. Tylko czy całe to poszukiwanie, kopanie na pewno nikogo nie pogrąży? Szczególnie poruszająca jest relacja Jagody z matką. Pełna żalu, dystansu i wzajemnego niezrozumienia, a jednocześnie podszyta ogromną potrzebą bliskości. I znów zapewne wiele czytelniczek doskonale zna ten gorzki smak. 

Tak naprawdę Renata nie potrzebowała odpowiedzi na to pytanie, bo znała ją bardzo dobrze. Zbyt wiele razy słyszała w swoim życiu, że to nie jest tak, jak myśli. I za każdym razem, gdy ktoś podważał jej intuicję, rozsądek i sam fakt, że po prostu wie, okazywało się, że własne myśli nie zwodzą. (…) I teraz Jagoda. A przecież mówiła jej „nie grzeb”, „to nieistotne”, „nie interesuj się”. (…) Dbała o to, by nic z rodzinnej tajemnicy nie wystawało, by o nic nie można było się zaczepić. Gdzie popełniła błąd?

Katarzyna Klein kreśli kobiece portrety wprawną ręką. Silne, niezłomne, odważne, ale jednocześnie tak wrażliwe i kruche… A do tego uparte, zdeterminowane, często surowe dla siebie.

Ta książka bardzo mocno przypomina też, jak wiele pamięci przechowują przedmioty. Mieszkania po dziadkach, schowane zdjęcia, zapiski. Rzeczy, których przez lata nikt nie dotykał. Zostawiamy po sobie wiele śladów, a bohaterki podświadomie pragną tego, by kiedyś wszystkie tajemnice wyszły na jaw. 

Szklana jabłoń to bardzo dojrzała powieść o kobiecości, pokoleniach, bólu i odzyskiwaniu siebie. To także wspomnienia, refleksje i nadzieja na to, że można zacząć od nowa i żyć inaczej. Po swojemu. Polecam – łatwo się wzruszyć, ale też zatracić w zaskakujących losach bohaterek.

Tagi: obyczajowe