Challenge

Macie dzieci? W jakim są wieku? Czy zgadzacie się z powiedzeniem, że małe dzieci to mały problem, duże dzieci to duży problem?
Antonina Gawrońska jest prokuratorem i mamą nastolatka. Wraz z komisarzem Marcinem Podolskim prowadzi sprawę śmierci mężczyzny znalezionego na wysypisku śmieci. Ślady wskazują, że mężczyzna był bezdomny.

W tym samym czasie nastoletnia Daria wypada z balkonu i ginie na miejscu. Najprawdopodobniej ktoś był z nią w czasie tragedii. Śledczy odkrywają, że dziewczyna należała do internetowej grupy TotalPsycho, która nagrywała i wrzucała do internetu filmiki z ryzykownych zachowań.
Ktoś nagrywa pobicie bezdomnego. Inny bezdomny zostaje znaleziony odurzony alkoholem i fentanylem. Jest na skraju śmierci.

Śledczy trafiają do chłopaka, który jest bliskim przyjacielem syna prokuratorki. Czy jej syn też należał do grupy TotalPsycho? Czy śmierć kilkoro bezdomnych i nastolatki są ze sobą powiązane?

"Challenge" Aleksandry Przytarskiej to książka w pewnym stopniu wstrząsająca. Poruszającą bardzo aktualne problemy społeczne. Z jednej strony są ludzie z marginesu społecznego, którzy dla wielu są niewidzialni, bądź traktowani, jak powiedział jeden z bohaterów książki, jak podludzie. Żyją z dnia na dzień, próbujący tylko przetrwać. Często ciągnący za sobą trudną historię, choroby i nałogi. Jednak nikt się w to nie zagłębia, nikt nie staje w ich obronie. A śledztwa w sprawie ich śmierci nie zawsze są prowadzone rzetelnie.
Kiedy w jednym czasie jednak umiera kilkoro, śledczy zastanawiają się, czy to przypadek, czy może celowe działanie.

Z drugiej strony mamy nastolatków z tzw. dobrych domów. Z nudów, potrzeby zaistnienia w swoim środowisku robią rzeczy ryzykowne, wymyślają challenge. Zaczyna się niewinnie, ale z każdym kolejnym filmikiem stają się coraz bardziej brutalni i bezmyślni.
Rodzice często są zapracowani, widzą tylko to, co dziecko pozwala zobaczyć. W dzisiejszych czasach duża część życia nastolatków toczy się w sieci, często na zamkniętych grupach, do których rodzice nie mają dostępu.

Mnie, jako mamę, ten świat przeraża. Czy moje dziecko też będzie szukało takich rozrywek? Czy będzie eksperymentowało z narkotykami? Czy to Mnie zauważę? Czy można temu zapobiec?

Prokurator Gawrońska myślała, że ma dobry kontakt z synem, że dobrze go zna. Chociaż ten nie do końca dopuszczał ją tylko do wycinka swojego świata. Afera może zniszczyć życie chłopca i karierę jego matki.

"Challenge" to wciągająca fabuła otwierająca oczy zarówno na bliskich, jak i osoby, które codziennie mijamy na ulicy. Świetnie poprowadzona zagadka kryminalna, wiele wątków i zwrotów akcji. Jeżeli lubicie kryminały z rozbudowanym tłem społecznym, to właśnie taki znaleźliście.

,,Ludzie karmią się tragediami, problemami, a oczernianie i szkalowanie przychodzi im z niebywałą łatwością. Nie liczy się prawda, liczą się zasięgi".

Nieprzypadkowo mówi się, że małe dzieci to mały kłopot, bo wraz z wiekiem przybywa problemów, a ich ciężar oraz nieodwracalność stają się coraz bardziej odczuwalne. W świecie zdominowanym przez media społecznościowe młodzieńcza naiwność zderza się z potrzebą akceptacji, czyniąc rolę rodzica jednym z najtrudniejszych wyzwań.

Grupa nastolatków, w ramach internetowego wyzwania, atakuje bezdomnego, rejestrując całe zajście telefonem. To nie pierwszy raz, gdy przekraczają granice w ramach challenge'u z ekipy ,,Total psycho". Sytuacja szybko wymyka się spod kontroli, a niedługo później młoda dziewczyna ginie po upadku z balkonu. Sprawą zajmują się prokurator Antonina Gawrońska, komisarz Marcin Podolski oraz lekarka medycyny sądowej Sabina Rybakowska. W świetle nowych poszlak śmierć nastolatki zaczyna łączyć się z odnalezieniem zwłok mężczyzny na wysypisku śmieci.

Jak daleko posuną się młodzi ludzie, by zaistnieć w grupie? Czy śledczym uda się odkryć, kto naprawdę stoi za wydarzeniami, których ofiarami stają się ludzie z marginesu społecznego?

Ta historia przypomniała mi, że zagrożenia, z którymi mierzą się dzisiejsze dzieci, są zupełnie inne niż te, które pamiętam z własnego dzieciństwa.  Czas spędzony online staje się strefą, nad którą my, rodzice, często tracimy kontrolę.

Otrzymujemy świetnie skonstruowany kryminał, w którym śledztwo z każdą stroną staje się coraz bardziej mroczne i skomplikowane. Jednak dla mnie ta intryga jest przede wszystkim ramą dla bolesnego dramatu: opowieści o ludziach bezdomnych, wykluczonych społecznie, czy dzieciakach, które w pogoni za lajkami gubią gdzieś po drodze swoje człowieczeństwo. W tym wszystkim najbardziej uderza bezradność rodziców. Ufnych i nieświadomych, wierzących, że ,,moje dziecko nie byłoby do tego zdolne..." Autorka porusza tematkę bardzo aktualną, i wzbudza wiele różnych emocji: od złości i goryczy, po smutek i zwykłe ludzkie niezrozumienie. 

Warto przeczytać.

Czy wiesz, co naprawdę ogląda Twoje dziecko kiedy bierze telefon w dłonie? Czy masz pewność, że nie jest ofiarą hejtu, bądź czy samo nie znęca się nad słabszymi?

,,Challenge" Aleksandry Przytarskiej to książka, która od pierwszych rozdziałów wprowadza nas w uczucie swoistego dyskomfortu. Bowiem zaczyna się od czegoś, co niestety w dzisiejszych czasach nie brzmi już jak fikcja - grupa nastolatków atakuje bezdomnego i nagrywa wszystko telefonem. Film trafia do sieci. Kilka kliknięć. Kilka sekund. A konsekwencje? Znacznie dłuższe, niż ktokolwiek z nich mógłby przewidzieć. Nic więc dziwnego, że szybko zaczynamy zadawać sobie pytania, na które wcale nie mamy ochoty odpowiadać.

Równolegle śledzimy pracę prokurator Antoniny Gawrońskiej, komisarza Podolskiego i lekarki sądowej Sabiny Rybakowskiej. Sam wątek śledczy naprawdę trzyma poziom i bardzo mi się podoba. Jest napięcie, jest stopniowe odkrywanie faktów, są pytania, które prowadzą coraz głębiej. Jednak to i tak tylko tło dla czegoś znacznie bardziej niepokojącego...

Bowiem prawdziwym ciężarem tej historii są młodzi ludzie. Grupa TotalPsycho. Nastolatkowie, którzy podejmują wyzwania, nagrywają je i wrzucają do internetu - dla lajków, akceptacji i dla poczucia, że ,,są kimś".

Wiesz co jest najgorsze w tej grupie nastolatków? To, że oni nie są przerysowani. Oni są bardzo realni. I to właśnie uderzyło mnie najmocniej. Bo zaczynasz się zastanawiać, gdzie jest granica. Kiedy zabawa zamienia się w coś, czego nie da się już cofnąć. I czy ktoś w ogóle tę granicę widzi.

Autorka bardzo celnie pokazuje mechanizm budowania wartości w świecie online. To, jak łatwo pomylić uwagę z akceptacją. Jak bardzo młodzi ludzie potrzebują być zauważeni - nawet jeśli oznacza to przekraczanie kolejnych granic. I jak często robią to w samotności, mimo że fizycznie są otoczeni innymi.

Nie mogłam też przestać myśleć o rodzicach. O tej cienkiej linii między zaufaniem a czujnością. Bo przecież nikt nie chce wierzyć, że jego dziecko mogłoby zrobić coś złego. Łatwiej powiedzieć: ,,to nie moje". Tylko co, jeśli jednak?

,,Challenge" to nie tylko kryminał. To bardzo aktualna, momentami wręcz niewygodna opowieść o dorastaniu, o presji rówieśniczej i o świecie, w którym granice coraz częściej zacierają się szybciej niż zdrowy rozsądek.

Czyta się ją szybko, ale nie ,,lekko". Bo nawet kiedy odkładasz książkę, ona dalej pracuje w głowie. Zostawia Cię z niepokojem, refleksją i z pytaniem, czy naprawdę wiemy, co dzieje się tuż obok nas.

Ocena: 9/10 - bo to jedna z tych historii, które powinno się przeczytać nie tylko dla fabuły, ale dla tego, co zostaje po niej.