Między stereotypami a rzeczywistością: schizofrenia w kadrze
Jak kino przedstawia schizofrenię? Czy pomaga ją zrozumieć, czy tylko utrwala stereotypy?
Ta książka to podróż przez filmowe portrety osób zmagających się z jedną najbardziej niezrozumianych chorób psychicznych. Autorka łączy w niej wiedzę filmoznawczą z psychologiczną oraz psychiatryczną i przywołuje przykłady zarówno z klasyki światowego kina, jak i z mniej znanych, niszowych produkcji.
Publikacja skupia się na trzech obszarach: sylwetkach osób zmagających się z schizofrenią, filmowych obrazach świata widzianego ich oczami oraz narracjach pokazujących wpływ schizofrenii na relacje rodzinne i społeczne.
To wnikliwa refleksja nad tym, jak film potrafi kształtować, pogłębiać, a czasem także wypaczać zbiorowe wyobrażenia o chorobach psychicznych.
Wydawnictwo: Novae Res
Data wydania: 2025-11-10
Kategoria: Popularnonaukowe
ISBN:
Liczba stron: 252
Język oryginału: polski
Przeczytane:2025-12-10, Ocena: 4, Przeczytałam, 26 książek 2025, POSIADAM,
Schizofrenia, nazwana tutaj królewską chorobą, często nierozumiana, niezaprzeczalnie trudna, a zarazem dziwnie fascynująca dla wielu ludzi. Jest wielkim wyzwaniem zarówno dla ciepiących na nią jak i dla rodziny. Bardzo często niezrozumiana i krzywdząco ukazywana. Jednocześnie na tyle ciekawa, by stać się inspiracją dużej ilości filmów. Autorka Dorota Daraż zadaje sobie pytanie, czy filmy te pomagają widzom zrozumieć tę chorobę, czy wręcz przeciwnie utrwalają tylko stereotypy.
Na początku przedstawia nam krótki zarys choroby, oraz wymienia najczęstsze fałszywe przekonania dotyczące zachowania chorych i leczenia w szpitalach psychiatrycznych. Następnie przechodzi do omówienia sporej ilości filmów, zwracając szczególną uwagę na te najbardziej wartościowe.
Pierwsze co chciałabym napisać o tej książce, że jest to po prostu świetna baza filmów różnego gatunku, poruszających temat schizofrenii. Znajdują się tu znane i mniej znane tytuły, sama poznałam kilka, które koniecznie chcę obejrzeć po przeczytaniu. Jednym minusem dla szukających właśnie jakiegoś polecenia w tej książce będą spojlery niektórych historii. Autorka opisuje filmy, zwraca uwagę, jak odnoszą się do tematu schizofrenii. Bierze pod uwagę także filmy, gdzie objawy się zgadzają, ale choroba nie została wprost nazwana, albo właśnie została nazwana błędnie. Przez książkę przewijają się ciekawostki odnośnie historii powstania niektórych filmów, dowiemy się trochę o poszczególnych reżyserach.
Publikacja jest ładnie, przejrzyście napisana. Znajdziemy w niej odnośniki do wszystkich źródeł. Nie wyczerpuje ona jednak tematu. Nie mam na myśli nawet ilości filmów, bo uważam, że zostało ich podanych odpowiednio dużo. Zabrakło mi raczej większej krytyki wobec przedstawionych dzieł. Miałam wrażenie, że autorka głównie skupia się na pozytywach. Owszem podaje cenne tytuły, które warto obejrzeć i które faktycznie lepiej przybliżą nam obraz choroby, jednak temat aż się prosi, by poruszyć bardziej tę drugą stronę dotyczącą stereotypów. Są one wspominane w książce, jednak brakło mi głębszego omówienia. Przez to pozostaje ona nadal świetnym źródłem wiedzy filmowej, ale nie rozwija tematu, który sprawiłby, że byłaby znacznie wartościowsza.
Ciągle wiele filmów powielających stereotypy na temat chorób psychicznych, ich życia, relacji i czy leczenia nadal pozostaje wartościowymi filmami pod innymi względami. Warto jednak uświadamiać odbiorców, że nie wszystko, co widza na ekranie odzwierciedla prawdę. A obrazy, które potrafią mocno przyciągnąć widza, nie raz go przestraszyć, lub rozbawić mogą być bardzo krzywdzące dla dotkniętych chorobą, którzy starają się wieść wśród nas zupełnie normalne, niczym niewyróżniające się życie.
Książka z Klubu Recenzenta serwisu nakanapie.pl.