Komediantka

Janka Orłowska, młoda dziewczyna ze wsi, nie mogąc wytrzymać nudy życia na prowincji i protestując przeciw matrymonialnym planom ojca, wyjeżdża do teatru w Warszawie. Chce grać, rozwijać talent, być samodzielną i samowystarczalną, robiąc to, co kocha i co wydaje jej się w życiu właściwym. I udaje jej się, dopóki nie musi zarabiać, dopóki nie pozna biedy, nie doświadczy zazdrości, nie dozna upokorzeń i głodu. Są istoty, które nie mogą żyć w przestrzeni pół i lasów, do szczęścia potrzebują miejskich murów, poklasku tłumów, sceny i kostiumów. Duszą się w ciasnym środowisku, gdzie ideałem męża jest solidny, z gruba ciosany chłop, majętny, bez problemów finansowych i rozterek duchowych, piszący listy, by odzyskać ukochaną. Uciekają do teatru, grać, bawić się, brylować - wtedy czują się kimś, czują, że coś znaczą, a inni się z nimi liczą. Taka była Janka - wcześnie osierocona przez matkę, niekochana przez ojca, apodyktycznego i surowego, szukała swojego miejsca w świecie. Wyrosła z doświadczeń Reymonta, "Komediantka" jest opowieścią prawdziwą o ludziach, tu osadzoną w środowisku teatralnym, pełnym zazdrości o cudzy talent, obojętności na potrzeby innych, pięknych słów skrywających pogardę i zawiść. Wydawałoby się, że teatr, jako świątynia sztuki, skupia ludzi inteligentnych i mądrych, świadomych właściwych postaw życiowych - nic bardziej błędnego. To światek małostkowych, niewiele znaczących, przypadkowych postaci, obmawiających każdego, kombinujących i kopiących pod innymi dołki, wygryzających się nawzajem, pełen brudu moralnego i nieświeżych idei, a wręcz nienawiści: ,,Spoglądali na siebie z wściekłością i groźbą głuchą. Stara ich zawiść współzawodnicza wybuchnęła z całą siłą. Oni się nienawidzili jako artyści, bo sobie wspólnie i niepohamowanie zazdrościli talentu i powodzenia u publiczności." (s. 46), ,,Nienawidziła wszystkich młodych kobiet, bo w każdej przeczuwała rywalkę, złodziejkę wydzierającą jej role i publiczność." (s. 70). Warto zapoznać się z "Komediantką" - pierwsza powieść Reymonta pełna jest doskonale nakreślonych postaci, żywych i barwnych mimo szarzyzny życia, opisanych stylem plastycznym, gotowym niemal na scenę czy do filmu. Czyta się to z dużą przyjemnością, nie tylko dla bohaterów, złożonych i przeżywających jakże ludzkie rozterki, ale i dla dramatyzmu fabuły, dobrze skomponowanej, trzymającej uwagę czytelnika. Powieść nie tyle dla miłośników teatru, ile dla kolekcjonerów charakterów ludzkich. (Ocena: 5/6)

Informacje dodatkowe o Komediantka:

Wydawnictwo: Zielona Sowa
Data wydania: b.d
Kategoria: Literatura piękna
ISBN: 83-7389-884-0
Liczba stron: 264
Dodał/a opinię: danutka