Recenzja książki: Dobrowolski i nuty Fryderyka

Recenzuje: Ewelina Białogołąbek

Powieść "Dobrowolski i nuty Fryderyka" Artura Pacuły to niezwykle interesujące połączenie literatury przygodowej, historycznej i detektywistycznej, osadzone w realiach końca XIX wieku. Już od pierwszych stron miałam poczucie, że wchodzę w starannie odtworzony świat epoki – świat wielkich projektów inżynieryjnych, emigracyjnych losów i tajemnic związanych z jednym z najwybitniejszych kompozytorów w historii muzyki, Fryderykiem Chopinem.

Akcja powieści rozpoczyna się w 1891 roku w Londynie, w czasie gdy trwa budowa jednego z najbardziej rozpoznawalnych symboli miasta – Tower Bridge. Do zespołu inżynierów pracujących przy tej ogromnej inwestycji dołącza Konstanty Aleksander Dobrowolski, młody francuski inżynier polskiego pochodzenia. Kostek, jak nazywają go bliscy, przyjeżdża do Londynu nie tylko z powodów zawodowych. Oprócz wielkiego wyzwania konstrukcyjnego, jakim jest budowa nowoczesnego mostu zwodzonego, przywozi ze sobą także zobowiązanie wobec ojca. Ma rozwikłać zagadkę związaną z ostatnimi latami życia Chopina.

Kluczem do rozwiązania tej tajemnicy okazują się wiersze i zapiski Cypriana Kamila Norwida, który był przyjacielem kompozytora i pozostawił po sobie tropy prowadzące do nieznanych epizodów z jego życia. Dobrowolski zaczyna więc równolegle funkcjonować w dwóch rzeczywistościach: w świecie inżynierii, gdzie liczą się precyzja, stalowe konstrukcje i matematyczna logika, oraz w świecie zagadek literacko-historycznych, gdzie znaczenie mają metafory, ukryte sensy i dawne wspomnienia.

W poszukiwaniach pomaga mu służący Hosni Al-Battani – postać niezwykle barwna i pełna charakteru, która wnosi do powieści nie tylko humor, ale także spryt i życiową mądrość. Z czasem do tej nieformalnej drużyny dołączają także inne osoby, a kolejne tropy prowadzą bohaterów przez londyńskie ulice, archiwa i miejsca związane z pobytem Chopina w mieście.

Dodatkową warstwę napięcia wprowadza tło historyczne. Akcja powieści rozgrywa się bowiem w czasie pandemii rosyjskiej grypy, która pod koniec XIX wieku rozprzestrzenia się po świecie i dociera również do Londynu. Ten element historii sprawia, że codzienność bohaterów nabiera niepokoju, a atmosfera epoki staje się jeszcze bardziej wyrazista.

Jednym z największych atutów książki jest imponujący research autora. Artur Pacuła z dużą dbałością odtwarza realia epoki – zarówno pod względem historycznym, jak i technicznym. Opisy budowy Tower Bridge pokazują ogrom przedsięwzięcia inżynieryjnego i pozwalają zrozumieć skalę wyzwań, przed którymi stali ówcześni konstruktorzy. Równie przekonująco przedstawione zostały wątki związane z historią Chopina oraz środowiskiem polskiej emigracji.

Na uwagę zasługuje także styl twórcy. Narracja jest dynamiczna, lekka i pełna przygodowego ducha, dzięki czemu książkę czyta się z dużą przyjemnością. Pisarz potrafi umiejętnie łączyć fakty historyczne z fikcją literacką, budując opowieść, która jednocześnie bawi, wciąga i pobudza ciekawość.

„Dobrowolski i nuty Fryderyka” to powieść, która z pewnością potrafi zainteresować zarówno młodszych czytelników, jak i tych bardziej dojrzałych. Łączy w sobie przygodę z historią, tajemnicę z wiedzą, a lekkość narracji z dużą rzetelnością merytoryczną. Dla mnie była to książka, która udowadnia, że literatura popularna może za jednym zamachem bawić, intrygować, poszerzać horyzonty czytelnicze oraz uczyć.