Recenzja książki: Kobiety z wiatru

Recenzuje: Danuta Awolusi

Powieści o silnych, wyrazistych, niezłomnych kobietach to zawsze gwarancja przyjemności podczas czytania. A Magda Knedler jest w tworzeniu takich unikalnych portretów prawdziwą mistrzynią. Kobiety z wiatru to przejmująca, często brutalnie prawdziwa opowieść o przyjaźni i życiu w bardzo wymagających czasach.

Poznajemy losy trzech kobiet. Prakseda Koehler opiekuje się trojaczkami. Oprócz tego pisze, utrzymuje kontakty towarzyskie, stara się zachować własną przestrzeń. Frida Bachmann jest właścicielką tkalni i sklepu z tkaninami. Zatrudnia kobiety i sama pracuje razem z nimi przy krosnach. Aniela to kobieta pochodząca z wyższych sfer. Osiąga pozycję społeczną i finansową, ale odczuwa wewnętrzną pustkę. Na ich drodze pojawi się wiele przeciwności losu. I choć ich życie to wieczne wyzwania, one wciąż stawiają im czoła.

XIX wiek na pewno nie jest dla pań łaskawy. Kobieta rzadko decyduje o sobie w pełni, jej pozycja zależy od pochodzenia, majątku, nazwiska i relacji z mężczyznami. Prawo nie działa na jej korzyść. Jednak Magda Knedler nie opowiada o kobietach jako o ofiarach systemu, interesuje ją raczej to, jak w tych ograniczeniach próbują funkcjonować, jak negocjują przestrzeń dla siebie, jak uczą się wybierać pomiędzy tym, co możliwe, a tym, co konieczne do przetrwania.

Myślę, że słowem-kluczem do tej powieści jest praca. Nie jako symbol emancypacji, ale doświadczenia. Praca męczy, obciąża, niszczy zdrowie. Daje pieniądze, ale też odbiera czas i siły. Dla wielu kobiet praca była jedyną drogą do względnej niezależności – nawet, jeśli ta niezależność miała wysoką cenę.

Autorka pokazuje też dosyć realistyczny obraz wspólnoty i siostrzeństwa. Relacje opierają się na na współpracy, kompromisach i wzajemnych zależnościach. Bliskość sąsiaduje z napięciem, bo każda z bohaterek wnosi do tej relacji własne doświadczenia i własne ograniczenia.

Kolejny aspekt, któremu bacznie przygląda się Mada Knedler, to kwestia pieniędzy i majątku jako narzędzia władzy. Dostęp do środków finansowych decyduje o tym, kto może odejść, kto musi zostać, kto może milczeć, a kto nie ma takiego luksusu. Małżeństwo, dziedziczenie, umowy prawne realnie wpływają na życie bohaterek i ograniczają pole manewru.

Są sprawy, których bohaterki nie mogą nazwać. Przemoc, wstyd, trauma pojawiają się jako swego rodzaju element tamtych czasów. Całość pokazuje trudy życia, choć nie brakuje w tym woli walki, nadziei i bliskości.

Ta powieść w nieoczywisty sposób stawia pytania o cenę niezależności, o granice kompromisu, możliwości kobiet i ich wspólnotę. Autorka gra narracją na najczulszych emocjach, a jednocześnie przedstawia realia surowo i prawdziwie. Fabuła rezonuje na tak wielu płaszczyznach, że czytanie jest po prostu literacką ucztą. Literacka perełka. Warto!

Tagi: obyczajowe