Recenzja książki: Zagubiony wątek. Historia starożytności oraz kobiet, które ją tworzyły

Recenzuje: Danuta Szelejewska

Owiana tajemnicą przeszłość zmusza do sięgnięcia po materiały wyjaśniające, uzupełniające i pogłębiające dotychczas zdobytą wiedzę. Nakładem Wydawnictwa Literackiego ukazała się książka Zagubiony wątek – przedstawiając Historię starożytności oraz kobiet, które ją tworzyły, daje pełniejszy obraz świata antycznego.

Wstęp z zawartym w nim mitem stworzenia pięknego zła – Pandory (i jej puszki) od której zaczęły się wszystkie problemy ludzkości, stanowi doskonałe wprowadzenie do treści skupiających się na roli kobiet w starożytności. Próbując wydobyć z odmętów historii (i z cienia mężczyzn) postaci najbardziej fascynujące, Daisy Dunn ujawnia skomplikowane relacje kobiet i mężczyzn oraz odwagę, z jaką kobiety wytyczały własne ścieżki. By móc zrozumieć ich sytuację, trzeba cofnąć się głęboko w przeszłość, dlatego właśnie autorka prowadzi czytelnika na Kretę epoki brązu, gdzie wśród mieszkających tam Minojczyków kobiety odgrywały bardziej znaczącą rolę niż mężczyźni. Pokazuje Mykenki, które tkały, podróżowały, śpiewały i recytowały wiersze, pełniąc jednak w społeczeństwie rolę drugorzędną. Pisze o greckich kobietach, zyskujących – dzięki igrzyskom i dyscyplinie damskich biegów – nową wolność, a także o fascynujących mężczyzn kobietach etruskich. Opisuje żyjące w dynastycznym Egipcie kobiety, mogące poruszać się bez męskich opiekunów. Wylicza kobiety skorumpowane, wojowniczki, królowe, cesarzowe, mistrzynie podstępu, prowadzące kampanie, przyczyniające się do obalenia dynastii oraz zsyłane na wygnanie.

W ujętym w Zagubionym wątku okresie ponad trzech tysięcy lat historia obficie przeplata się z mitami. Historyczna narracja opiera się na źródłach literackich i archeologicznych, jakimi są reliefy, tabliczki, freski, rzeźby, pieczęcie, mumie, rysunki naskalne oraz epitafia. Wśród przybliżonych przez Daisy Dunn kobiet starożytności znalazła się politycznie zaangażowana królowa macedońska Olimpias, legendarna założycielka Kartaginy Dydona, słynąca z poematów miłosnych dla kobiet Safona, wspierająca rzymskie wojska Busa, odnosząca zwycięstwo Fulwia, pełna stoicyzmu i siły ducha Kornelia, wyróżniająca się ciekawością świata Julia, podejrzewana o otrucie męża Agrypina, nieoceniona dla władców Lokusta – te i wiele jeszcze innych kobiet udowodniły, że można wpływać na działania nawet najtwardszych przywódców. Obok wydarzeń historycznych znalazły się kształtujące wierzenia mity, oparte częściowo na faktach legendy oraz zaskakujące ciekawostki. Odbiór interesującej treści ułatwiają mapy, tablice genealogiczne dynastii julijsko-klaudyjskiej i rodu Macedonów, oznaczone * dolne przypisy wyjaśniające, końcowe przypisy bibliograficzne, bibliografia (publikacje obcojęzyczne, przekłady na język polski), indeks oraz wykaz skrótów. Tekst uzupełniają zebrane w postaci dwóch wkładek czarno-białe i kolorowe zdjęcia (na podstawie oryginału).

Przedstawiając w uporządkowany sposób fakty, źródła i wydarzenia, publikacja Wydawnictwa Literackiego jest historią starożytności, opisaną przez pryzmat kobiet.

Tagi: Historia starożytna Historia społeczna i kulturalna