Recenzja książki: Zdrajczyni Jane Boleyn

Recenzuje: Danuta Awolusi

Tajemnicza, intrygująca Jane Boleyn. Kobieta, wokół której narosła legenda, a historia oceniła ją na bazie pomówień, a nie twardych dowodów. Philippa Gregory, królowa powieści historycznych, postanowiła opowiedzieć jej historię po swojemu. I, jak zawsze, zrobiła to po mistrzowsku!

Jane Parker od najmłodszych lat funkcjonuje na dworze Tudorów. Małżeństwo zmienia jej nazwisko i pozycję. Staje się Jane Boleyn, bratową Anny i jedną z jej najbliższych osób. Lojalność wobec królowej nie wyklucza jednak regularnego przekazywania zasłyszanych sekretów swojemu protektorowi…  Dworskie intrygi i próba odsunięcia nowej faworyty Henryka VIII kończą się dla Jane źle. Popada w niełaskę i zostaje odesłana do rodzinnego domu na wsi. Wtedy pojawia się Thomas Cromwell, który oferuje jej powrót na dwór. W zamian oczekuje jednego: Jane ma zostać jego informatorką w królewskich komnatach.

Jane Boleyn opowiada własną historię z perspektywy osoby doskonale znającej mechanizmy dworu Tudorów. Jej pozycja daje dostęp do tajemnic, ale pozostawia ją całkowicie bezbronną. Z czasem bohaterka uświadamia sobie, że nie może liczyć na nikogo. Nawet rodzina i bliscy są gotowi odwrócić się od niej, jeśli wymagać tego będzie ratowanie własnej pozycji lub życia. Narracja pierwszoosobowa jest doskonałym wyborem, bo pozwala mocno wczuć się w emocje bohaterki, a jednocześnie spoglądać na świat subiektywnie. Do tego powieść ma świetne tempo, dzięki czemu historia staje się bardziej wyrazista, przejmująca. Świat opisany w powieści może zaś współczesnego czytelnika przerazić..

Dwór Henryka VIII nie ma w sobie nic z romantycznej legendy. To miejsce, w którym intrygi i kłamstwa są codziennością, a ostrożność staje się warunkiem przeżycia. To świat, w którym trzeba stale grać role, nosić maski i uważnie dobierać słowa.

Sam Henryk VIII jawi się jako władca absolutny, łasy na pochlebstwa i adorację, niestabilny emocjonalnie, skupiony na własnych potrzebach i obsesji posiadania męskiego potomka. Jego decyzje są ostateczne i nieodwracalne. Jednym ruchem potrafi wynieść lub zniszczyć człowieka. Tym samym kobiety żyjące u jego boku nie mają łatwego zadania, są zależne od nastroju monarchy i politycznych układów. Dwór Tudorów przypomina teatr, w którym za fasadą dworskiej miłości i zabawy kryją się strach, terror i bezwzględna walka o władzę. Układ Jane z Thomasem Cromwellem i rola szpiega pokazują, jak cienka bywa granica między lojalnością a zdradą.

Zdrajczyni Jane Boleyn mocno wciąga i jednocześnie zmusza do refleksji. Philippa Gregory opowiada o tym, że życie na królewskim dworze nie było spełnieniem marzeń, ale ciągłym balansowaniem nad przepaścią. To także książka, która zachęca do sięgania po teksty historyczne i pogłębiania wiedzy o czasach Tudorów. Nawet dla tych, którzy na co dzień nie sięgają po powieści historyczne, będzie to fascynująca lektura. Polecam, bo Philippa Gregory, jak zawsze, odwaliła kawał dobrej roboty. Podziwiam jej pióro!

Tagi: Współczesna proza literacka Literatura historyczna