Na zawsze Manderley. Życie Daphne du Maurier

Daphne du Maurier należy do grona moich ulubionych autorek. Kocham duszne klimaty jej powieści skrywające tajemnice, mrok starych posiadłości i ludzkich serc. Kiedy więc dowiedziałam się, że wychodzi biografia „Na zawsze Manderley” autorstwa Tatiany de Rosnay (której „Klucz Sary” kiedyś totalnie mnie zachwycił),wiedziałam, że muszę ją przeczytać.

Od pierwszych stron ujęła mnie forma, w jakiej Tatiana de Rosnay, zresztą podobnie jak ja ogromna fanka Daphne, uchyliła przed nami drzwi do świata pisarki. Częściowo oprowadzając nas po miejscach związanych z pisarką w pierwszej osobie, a częściowo fabularyzując jej życie, sprawiła, że czyta się jej historię jak najlepszą powieść. Oczywiście to, jak nieszablonową i wyjątkową była kobietą, ma jeszcze większe znaczenie.

Poznajemy jej dzieciństwo w bogatym domu w Londynie, dorastanie w szkole dla dziewcząt we Francji i jej miłość do Kornwalii. Odkrywamy niesamowite pokłady jej wyobraźni i skrytego w jej sercu chłopca, którym zawsze chciała być, Erica Avona. Doceniamy, że nie stłamsił jej cień słynnego ojca-aktora, z którym miała skomplikowaną relację, oscylującą między faworyzującą miłością a wręcz przytłaczającymi oczekiwaniami i kontrolą.

Bardzo zaimponowała mi jej odwaga i szczerość wobec siebie nie tylko w wyrażaniu własnych uczuć w tworzonych powieściach, ale i w życiu. Zawsze powtarzała, że jeśli nie może pisać szczerze, to nie warto pisać w ogóle, i tak samo podchodziła do swoich życiowych zauroczeń, również tych zakazanych.

Najbardziej uderzyło mnie w jej biografii to, jak ogromnym jarzmem stał się dla niej sukces „Rebeki”. Do końca życia walczyła, by nie przypinano jej łatki autorki romansów, bo pisała mroczne i psychologiczne historie, ale i tak cały świat patrzył na nią przez pryzmat tego jednego dzieła. Daphne z tej książki to kobieta-żywioł, żeglująca z rozwianym włosem na jachcie, oddająca się swoim namiętnościom i niesamowicie dojrzała jak na swój wiek pisarka. Ale zarazem żona, matka i w końcu osoba niezwykle samotna.

Zaraz po skończeniu jej biografii sięgnęłam po „Rodzinę Delaneyów”, jej najbardziej osobistą książkę, i z fascynacją odkrywałam podobieństwa pomiędzy bohaterami, fabułą i życiem autorki. Odbiór tej powieści stał się tym samym dużo głębszy, a przedstawiona historia przybrała formę spowiedzi i w pewnym sensie rozliczenia.

Nawet jeśli nie znacie powieści autorki, to gwarantuję, że ta biografia, wzbogacona o zdjęcia, drzewo genealogiczne, a nawet sekretny słowniczek sióstr du Maurier, Was pochłonie. Ze mną już na zawsze zostanie obraz silnej, niejednoznacznej artystki, wyprzedzającej swoje czasy, a jednocześnie wiecznej dziewczyny o sercu chłopaka.

Daphne du Maurier nie lubiła występować publicznie. Uważała, że „pisarzy powinno się czytać, ale nigdy oglądać ani słuchać”. Ja jednak lubię poznać autora, spotkać się z nim, jeśli jest taka możliwość, i zajrzeć za kulisy powstawania jego powieści. To wszystko sprawia, że odbieram je dużo głębiej i bardziej osobiście. Do powieści autorki z przyjemnością wrócę z nową wiedzą o niej samej i o tym, co inspirowało ją do ich napisania.

Książka „Na zawsze Manderley. Życie Daphne du Maurier” autorstwa Tatiany de Rosnay to biografia, na którą długo czekałam. Od lat fascynowała mnie postać Daphne du Maurier, dlatego ta publikacja była dla mnie bardzo ważna. W polskim obiegu to właściwie jedyna szeroko dostępna, pełna biografia tej autorki, więc tym bardziej cieszy jej wydanie.

Książkę czyta się bardzo dobrze. Narracja jest płynna i przypomina powieść, co sprawia, że łatwo wejść w tę historię. Zwykle przeszkadza mi narracja trzecio-osobowa w biografiach, ale tutaj nie było to problemem. Tym bardziej, że jest momentami mieszana. Autorka nie narzuca swojej obecności. Najważniejsza pozostaje bohaterka. Całość jest uporządkowana i napisana prostym językiem. Dużym plusem są ilustracje, które uzupełniają tekst i pomagają lepiej wyobrazić sobie opisywane osoby i miejsca.

Autorka prowadzi czytelnika przez życie Daphne du Maurier od początku. Pisarka urodziła się w Londynie 13 maja 1907 roku. Wychowywała się w rodzinie, w której ważną rolę odgrywał ojciec, zaborczy, ale bliższy jej niż matka. Relacje rodzinne były skomplikowane, a małżeństwo rodziców nie należało do udanych. Te doświadczenia miały wpływ na jej późniejsze życie i twórczość.

Daphne du Maurier często była klasyfikowana jako autorka powieści romantycznych, z czym sama się nie zgadzała. Jej pisanie miało więcej wspólnego z twórczością Wilkiego Collinsa. W jej książkach pojawia się niepokój, napięcie i brak oczywistych, pozytywnych zakończeń. W biografii pojawia się także wątek oskarżenia o plagiat, który odbił się na jej wizerunku. Ważnym elementem jej życia było małżeństwo. W 1932 roku poślubiła Fredericka „Boya” Browninga. Mieli troje dzieci: dwie córki i syna. Życie rodzinne nie było jednak proste i również miało swoje napięcia.

Ciekawy jest wątek relacji z Alfredem Hitchcockiem. Daphne du Maurier bywa nazywana jego muzą, ale nie podobały jej się zmiany, które wprowadzał w ekranizacjach jej powieści, w tym szczególnie  w „Rebece”. Okazuje się też, że ich relacja nie była tak dobra, jak często się przyjmuje, a ona sama nie darzyła go szczególną sympatią. Czytając „Rodzinę Delaneyów”, warto sięgnąć po tę biografię, ponieważ zawiera wątki autobiograficzne istotne dla zrozumienia autorki. Sugeruję czytać je w niewielkim odstępie czasu - w ten sposób najwięcej się wyciągnie.

Daphne du Maurier zmarła 19 kwietnia 1989 roku w wieku 81 lat. Książka pokazuje jej życie w sposób uporządkowany i przystępny. To dobrze napisana biografia, która pozwala lepiej zrozumieć zarówno jej twórczość, jak i ją samą jako osobę. Rewelacyjna. Polecam!