Płomień i mrok

To powieść, która rozwija się powoli, uważnie i bardzo świadomie. Zima 1400 roku nie jest tu jedynie datą  to czas zawieszenia, niepokoju i narastającego napięcia. Żmudź pokazana jest jako miejsce, w którym wojna jeszcze nie wybuchła, ale już dojrzewa: w rozmowach, w decyzjach podejmowanych półgłosem, w lęku przed potęgą Krzyżaków.

 Uwięzienie Ugne w krzyżackim lochu staje się jednym z tych momentów, które odsłaniają kruchość ludzkich planów. Sonka pozostaje wśród kobiet z lasu -- wilczych kobiet, żyjących poza porządkiem świata rycerzy i zamków. Jest blisko matki i siostry Ugne, współdzieli z nimi niepokój i bezsilność. Jednak nie zamacha się narazić własne bezpieczeństwo i wejść potajemnym przejściem do paszczy lwa..

Równolegle obserwujemy Gniwiła dotychczasowego namiestnika, który waha się między rozsądkiem, obowiązkiem a ryzykiem decyzji mogących zmienić losy wielu ludzi. Krzyżacki jeniec, ukrywany przez kobiety w lesie, staje się symbolem wyborów, które nigdy nie są czarno-białe. Szczególną uwagę zwraca wątek uczucia między Sonką a Gniwiłem -- cichy, niedopowiedziany, rozwijający się wbrew rozsądkowi i różnicy wieku. To relacja budowana bez pośpiechu, oparta na spojrzeniach, przemilczeniach i wewnętrznych oporach.  Usta mówią zupełnie coś innego do czego rwie się serce. Bohaterowie nie chcą przyznać się do własnych emocji nawet przed sobą, co czyni ten wątek niezwykle wiarygodnym i poruszającym.

Wszystko jest wyważone, spokojne, a jednocześnie pełne napięcia, które zapowiada to, co nieuchronne. To saga, która pokazuje, że wojna nie zaczyna się od pierwszego starcia. Zaczyna się dużo wcześniej -- w ciszy, w niepewności, w sercach ludzi, którzy jeszcze próbują wierzyć, że da się jej uniknąć.