Czy biblioteki mogą udostępniać skany książek?

Data: 2020-04-20 20:43:02 Autor: Patryk Obarski
udostępnij Tweet

Z powodu epidemii koronawirusa zamknięto wiele instytucji publicznych, w tym biblioteki. Czy w tym trudnym czasie książnice mogą udostępniać skany książek, które posiadają w księgozbiorach?

Obrazek w treści

Zamknięte biblioteki to problem wielu czytelników, także studentów, którzy z akademickich książnic korzystali w celach naukowych. Naprzeciw ich oczekiwaniom, nietypowe rozwiązanie wypracowało amerykańskie konsorcjum bibliotek, które w ramach swojego zrzeszenia… udostępnia skany książek, które posiada w swoim księgozbiorze.

Czytaj także: Kiedy będą otwarte biblioteki? Jak będą funkcjonowały w czasie epidemii?

Na specjalnym serwisie Emergency Temporary Access Service konsorcjum bibliotek uniwersyteckich HathiTrust Digital Library udostępnia publikacje dla swoich użytkowników. Działa to w ten sposób, że każda biblioteka może udostępnić dokładnie tyle skanów, ile posiada fizycznych egzemplarzy. Co więcej, skanów nie można pobrać – trzeba czytać je online, i gdy wszystkie kopie są akurat zajęte, należy poczekać, aż użytkownicy „zwrócą” je bibliotece. Książki automatycznie wracają do księgozbiorów po godzinie bezczynności ze strony użytkownika – z każdą interakcją (np. przerzuceniem strony), termin „oddania” skanów przedłuża się o kolejną godzinę.

Biblioteki, które biorą udział w akcji, zgodnie twierdzą, że chodzi o wypożyczenie książek, które faktycznie posiadają w swoich księgozbiorach i robią dokładnie to samo, co zawsze z fizycznymi egzemplarzami. Jednak autorzy, których publikacje znalazły w sieci, nie zawsze są zadowoleni.

W ubiegłych tygodniach w sieci pojawiła się inna strona oferująca podobną bazę książek Internet Archive. W tej bazie znalazło się ponad 1,4 miliona książek, z których część nie należy do domeny publicznej. Ponadto Internet Archive udostępnia swoje pliki do odczytu bez ograniczeń ilościowych, w przeciwieństwie do e-biblioteki HathiTrust. Na ten fakt oburzyli się zarówno autorzy, jak i wydawcy. Legalność udostępniania skanów jest zatem kwestią dyskusyjną. Jak donoszą zagraniczne serwisy branżowe, część autorów zastanawia się nad złożeniem wniosku do sądu.

W Polsce dość sporą bazę książek znaleźć można m.in. na stronie WolneLektury.pl, gdzie – wbrew pozorom – oprócz znanych lektur szkolnych znaleźć można także kultowe klasyki, które warto znać. Oprócz tego dość sporą bazę książek w swoich zasobach posiada Wikimedia.org. W 100% legalne utwory znaleźć można także na stronie Biblioteki Narodowej – polona.pl.

Biblioteki publiczne – zamiast udostępniać skany – często starają się w inny sposób obsługiwać czytelników. Część z bibliotek udostępnia dostęp do wirtualnej czytelni e-booków Ibuk Libra, inne biblioteki udostępniają swoim czytelnikom kody uprawniające do bezpłatnego dostępu do serwisu Legimi.

REKLAMA

Zobacz także

Musisz być zalogowany, aby komentować. Zaloguj się lub załóż konto, jeżeli jeszcze go nie posiadasz.

Reklamy
Recenzje miesiąca
Kwestia winy
Małgorzata Rogala
Kwestia winy
Bóg Maszyna
Joanna W. Gajzler
Bóg Maszyna
Przepustka do męskości
Paweł Pollak
Przepustka do męskości
Prezydentka
Marika Krajniewska
Prezydentka
Żyje się tu i teraz
Katarzyna Kaźmierczak
Żyje się tu i teraz
Znieczulenie
Kamil Wala-Szymański
Znieczulenie
Joker
Natalia Nowak-Lewandowska
Joker
Dwa królestwa. Jedna krew
Renata Czarnecka
Dwa królestwa. Jedna krew
Klejnot z Bizancjum
Weronika Umińska
Klejnot z Bizancjum
Pokaż wszystkie recenzje