reklama

Lista lektur szkolnych na maturę 2023

Data: 2023-01-12 14:53:31 | Ten artykuł przeczytasz w 15 min. Autor: Danuta Awolusi
udostępnij Tweet

Do matury z języka polskiego pozostało kilka miesięcy, ale jeżeli uczniowie czekali z przygotowaniami na ostatni moment - ten właśnie nadszedł. Lista lektur i tekstów obowiązkowych jest naprawdę spora. Co trzeba przeczytać w całości, a co należy znać jedynie we fragmentach? I co obowiązuje na poziomie podstawowym, a co na poziomie rozszerzonym? Przedstawiamy kompletną listę. 

Obrazek w treści Lista lektur szkolnych na maturę 2023 [jpg] Fot. Unplash/Siora Photography

Przypomnijmy, że w 2023 roku uczniowie przystąpią do matury z języka polskiego w 4 maja (poziom podstawowy) oraz 5 maja (poziom rozszerzony). W 2022 roku maturzyści musieli zmierzyć się z fragmentami Pana Tadeusza Adama Mickiewicza, Nocy i dni Marii Dąbrowskiej oraz wierszem Józefa Barana pod tytułem Najkrótsza definicja życia. Na poziomie rozszerzonym pojawił się wiersz Kazimierza Przerwy-Tetmajera pod tytułem Godzina tworzenia oraz Tadeusza Różewicza pod tytułem [Próbowałem sobie przypomnieć]

Czytaj także: Jak napisać notatkę syntetyzującą na maturę?

Lista lektur na maturę 2023 - poziom podstawowy

Zacznijmy od tych dzieł, które uczniowie muszą przeczytać w całości. Wśród nich znajdują się utwory poetyckie i powieści.

Utwory literackie (epickie i dramatyczne) 

Kilkadziesiąt pozycji to sporo, ale czy istnieją lektury, które pojawiają się na maturze z polskiego częściej niż inne? Tak! Do tej pory twórcy matury szczególnie upodobali sobie chociażby Lalkę Bolesława Prusa, o której uczniowie pisali już cztery razy. Czasem powieść zestawiana jest z innym dziełami literackimi, czego przykładem jest temat sprzed lat: Porównaj postawy życiowe Izabeli Łęckiej i Joanny Podborskiej ukazane w podanych fragmentach Lalki Bolesława Prusa i Ludzi bezdomnych Stefana Żeromskiego. Obecnie Ludzie bezdomni nie są na liście lektur obowiązkowych do matury. 

Przeczytaj także: Matura z języka polskiego 2023. Z czym zmierzą się maturzyści?

Równie często na maturze pojawia się Adam Mickiewicz i Dziady, część III. Dotychczas uczniowie zastanawiali się, jak symbolika ziarna z bajki opowiedzianej przez Żegotę objaśnia sens męczeństwa młodzieży polskiej, albo czym dla człowieka może być wolność. Kolejnym, maturalnym faworytem przez lata była Granica Zofii Nałkowskiej, która obecnie wypadła z kanonu lektur, podobnie, jak Chłopi Władysława Reymonta i Ferdydurke Gombrowicza, za to nadal obowiązuje Potop Henryka Sienkiewicza.

Utwory literackie (epickie i dramatyczne) we fragmentach

Uczniów nie obowiązuje znajomość całego utworu. Lista prezentuje się następująco:

Utwory poetyckie na maturę 2023

Maturzyści nie muszą znać treści wierszy, zostaną one przedrukowane na arkuszu egzaminacyjnym. Oto lista:

  • Horacy – wybrane utwory
  • Bogurodzica
  • Jan Kochanowski, wybrane pieśni, w tym: Pieśń IX ks. I, Pieśń V ks. II; tren IX, X, XI, XIX
  • wybrane wiersze następujących poetów: Daniel Naborowski, Jan Andrzej Morsztyn, Mikołaj Sęp-Szarzyński
  • Ignacy Krasicki, Hymn do miłości ojczyzny, wybrane satyry
  • Franciszek Karpiński, wybór sielanek i liryki religijnej
  • Adam Mickiewicz, Oda do młodości; wybrane ballady, w tym Romantyczność; wybrane sonety z cyklu Sonety krymskie oraz inne wiersze;
  • Juliusz Słowacki, wybrane wiersze, w tym Grób Agamemnona (fragmenty), Testament mój
  • wybrane wiersze następujących poetów: Cyprian Kamil Norwid, Adam Asnyk, Jan Kasprowicz, Kazimierz Przerwa-Tetmajer, Leopold Staff, Bolesław Leśmian, Julian Tuwim, Jan Lechoń, Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, Julian Przyboś, Krzysztof Kamil Baczyński, Stanisław Baliński, wybrane wiersze z okresu emigracyjnego, Kazimierz Wierzyński, wybrane wiersze z okresu emigracyjnego, Czesław Miłosz, w tym
  • wybrane wiersze z tomu Ocalenie oraz Traktat moralny (fragmenty), Tadeusz Różewicz, Jarosław Marek Rymkiewicz, Wisława Szymborska Zbigniew Herbert, w tym wybrane wiersze z tomów Pan Cogito oraz Raport z oblężonego Miasta, Stanisław Barańczak, Wojciech Wencel;
  • wybrane utwory okresu stanu wojennego

Trzeba przyznać, że przedstawiona lista jest naprawdę imponująca. Zaskakują jednak zmiany programowe, bo z listy zniknął na przykład Pan Tadeusz Adama Mickiewicza, utwory Nałkowskiej, a także pojawił się tekst noblistki Olgi Tokarczuk. Warto również wiedzieć, jakie lektury obowiązują na maturę ustną

Lista lektur na maturze 2023 - poziom rozszerzony

Tu również maturzystów czeka masa wyzwań. Oto lista lektur, które należy znać w całości na poziomie rozszerzonym:

Jeżeli chodzi o utwory, które należy znać we fragmentach:

  • Homer, Odyseja
  • Arystoteles, Poetyka, Retoryka
  • Platon, Państwo
  • św. Augustyn, Wyznania
  • św. Tomasz z Akwinu, Summa teologiczna
  • Michel de Montaigne, Próby
  • Franz Kafka, Proces 

Wśród utworów poetyckich znalazły się:

  • Jan Kochanowski, Treny (jako cykl poetycki)
  • Cyprian Kamil Norwid, Bema pamięci żałobny rapsod, Fortepian Szopena, Czarne kwiaty (fragmenty), Promethidion
  • Wybrane wiersze następujących poetów: Józefa Czechowicza, Tadeusza Gajcego, Mirona Białoszewskiego

Matura z języka polskiego 2023 - czego się spodziewać?

Uczniowie mają już za sobą próbną maturę, która ma zmienioną formułę. Co ciekawe, autor jednego z tekstów do analizy, sam miał problem z odpowiedzią na pytania, które znalazły się w teście. To oznacza, że maturzyści muszą wykazać się umiejętnością myślenia i kreatywnością.

Warto jednak dowiedzieć się wcześniej, jak napisać rozprawkę na egzamin, zapoznać się z wymienioną wyżej listą lektur oraz rozwiązać zadania z matur próbnych. Trzymamy kciuki! 

Tagi: matura, próbna matura 2023, matura 2023,

REKLAMA

Zobacz także

Musisz być zalogowany, aby komentować. Zaloguj się lub załóż konto, jeżeli jeszcze go nie posiadasz.

Reklamy
Recenzje miesiąca
Sekrety domu Bille
Agnieszka Janiszewska
Sekrety domu Bille
Cienie dawnych grzechów
Mieczysław Gorzka ; Michał Śmielak
Cienie dawnych grzechów
Alfabet polifoniczny
Tomasz Jastrun
Alfabet polifoniczny
Morderstwo z malinką na deser
Monika B. Janowska
Morderstwo z malinką na deser
Witajcie w Chudegnatach
Katarzyna Wasilkowska
Witajcie w Chudegnatach
Freudowi na ratunek
Andrew Nagorski
Freudowi na ratunek
Do roboty!
Katarzyna Radziwiłł
Do roboty!
Pokaż wszystkie recenzje